Trịnh Công Sơn, Thảm Kịch Của Một
Thiên Tài - Lê Mai Lĩnh
nhận định
‘’Trong bóng tối tôi đã hát về bóng tối. Tôi đã quen thuộc bóng tối đến độ mà tôi đi trong nó mà không phải thắp đèn. Tôi đã sống với bóng tối như một kẻ được sinh ra mà định mệnh của nó là niềm tuyệt vọng. Rất may, giai đoạn này đãkhép lại kịp thời. Khép lại vĩnh viễn với một đất nước đã được giải phóng hoàn toàn, giành lại độc lập, thống nhất và hòa bình." Hơn 40 năm nay, kể từ lúc cầm bút tập tễnh làm thơ, viết văn, tôi đã có một điều tâm niệm là: "Trước cái chết của một đồng loại, nếu không nói được những gì thơm tho, tốt lành, thì tốt nhất là nên im lặng.’’ Nhưng rồi, 40 năm qua tôi đã có lần tự cho phép mình xé rào, vượt lệ, là đã nói về cái chết của tên bạo chúa Hồ Chí Minh. Hẳn nhiên là với những lời không thơm tho, tốt lành chút nào.
Hôm nay, trước cái chết của người nhạc sĩ thiên tài Trịnh Công Sơn, tôi chỉ muốn im lặng, dù trong đời sống mấy mươi năm lưu lại trên cõi đời này không phải ông không có những sai lầm. Thậm chí như, cách nay ba tuần (hôm nay 20/5/2001) một độc giả ở Canada viết thư yêu cầu tôi lên tiếng về những hiện tượng không bình thường sau cái chết của ông, với nội dung như sau:
Canada ngày 14 tháng 4 năm 2001Anh Mai Lĩnh thân mến,Tôi là một chiến hữu như anh và rất phục anh qua tác phẩm ĐỨNG NGỒI KHÔNG YÊN. Tôi lưu ý tới phần viết về nhạc sĩ Trịnh Công Sơn. Tuy bút pháp của anh có hơi nặng tay, nhưng với kẻ thù không nên khoan nhượng là đúng. Ngày 1/4 vừa qua, tôi có nghe Trịnh Công Sơn đã chết trước khi báo chí hải ngoại đưa tin. Con người hắn chết, mang xuống tuyền đài một mối hận. Đâm sau lưng chiến sĩ, giúp kẻ thù xâm lăng và đày ải dân tộc. Rồi kẻ chiến thắng cũng chẳng ban phát bổng lộc gì.
Cái tài của hắn, tưởng đã tự do sáng tác, nào ngờ còn bị trói tay. Từ đó đến giờ, hắn chẳng sáng tác bài nào ra hồn. Gọi là nhạc phản chiến, tuy chúng ta không thích, nhưng có một số người ưa. Miền Nam lúc đó tuy đang chiến tranh, nhưng văn nghệ sĩ vẫn có cái quyền tự do tối thiểu. Nhưng ngày 30/4, hắn lên đài hô hào ủng hộ và hoan hỉ khi cái gọi là cách mạng thành công. Thì rõ rằng nhạc hắn bấy lâu nay là nhạc phản bội chứ đâu phải là nhạc phản chiến. Người chết rồi đáng lẽ để yên. Nhưng một tờ báo lớn ở Toronto Canada (TB) đã trịnh trọng loan tin cái chết của hắn, hình màu trang bìa và cả ở trong. Bài của TK thì hết lòng ca tụng công đức của hắn như một thiên tài âm nhạc phục vụ đại chúng. Và hứa sẽ đăng tiếp. Tôi hy vọng và kỳ vọng, với ngòi bút sắc bén của anh, hãy chặn đứng lại những âm mưu biến kẻ có tội với dân tộc thành một kẻ có công với dân tộc và nhân loại.Mếnký tên/Luân
Kèm theo thư là bản copy bài báo và tranh ảnh của Trịnh Công Sơn.Ngay sau đó, tôi đã trả lời người độc giả thân quý của tôi như sau:
Một: tôi cảm ơn sự ưu ái và tin tưởng anh dành cho tôi. Hai: Trường Kỳ là một nhà báo chuyên nghiệp và bình thường. Tiếng nói của anh ta không đại diện và phản ánh nguyện vọng chung của quần chúng, nên chưa đáng cho mình đôi co, đối thoại. Ba: Tôn trọng sự đau đớn hiện nay của gia đình người nhạc sĩ, tôi chưa thấy có gì cần lên tiếng lúc này. Thế là, tính tới ngày 20/5, sau khi đọc xong hai số báo VĂN đặc biệt viết về Trịnh Công Sơn của Ông Nguyễn Xuân Hoàng, tôi quyết định phá bỏ sự im lặng, là tôi đã im lặng được đúng 50 ngày (1/4/2001-20/5/2001).
LÝ DO PHÁ BỎ SỰ IM LẶNG
Sau ngày Trịnh Công Sơn qua đời, tờ báo VĂN của ông Nguyễn Xuân Hoàng ở Bắc California ra hai số Đặc biệt viết về TCS với những tên tuổi tương đối có vị thế trong sinh hoạt Văn học Hải Ngoại như Đặng Tiến, Trịnh Cung, Đinh Cường, Bùi Bảo Trúc, Vũ thư Hiên, Thượng Văn… Chính vì nó được viết bởi những tên tuổi như thế nên tác hại của nó sẽ lớn lao, nếu không có sự phản hồi đúng mức, những trả đũa thích đáng .. Tôi không nghĩ là khi thực hiện số báo này, Ông Nguyễn Xuân Hoàng làm theo đơn đặt hàng của Hà Nội. Nhưng qua số báo này, với những tên tuổi và nội dung như thế, hẳn những người lãnh đạo Hà Nội phải rung đùi cười hay vỗ tay reo hò. Vì tờ báo này đang làm cái công việc trao vòng hoa cho một ‘’tên bồi bút’’, một tên tự sát về mặt sinh mệnh chính trị để nạp mạng cho Bác và Đảng, mà đáng ra thành ủy thành phố Hồ Chí Minh phải nhân danh ban lãnh đạo Đảng thực hiện điều này..
Thế nhưng, Bộ Chính Trị Đảng Cộng Sản Việt Nam đã mừng hụt. Ông Nguyễn Xuân Hoàng thì không ngờ tới, và ngay cả những tác giả mà tôi vừa nói tới, họ cũng không ngờ tới, rằng đây là một vòng hoa giả hay hoa dởm..Dù được hay bị nhìn dưới lăng kính nào, âm nhạc hay chính trị thì người nhạc sĩ của chúng ta đã là người của lịch sử. Do vậy, khi phán đoán về một con người của lịch sử, chúng ta phải có một cái nhìn công bằng, không thiên vị, hay nói một cách khác, anh phải phán đoán vừa bằng cái đầu vừa bằng con tim. Những tác giả tôi vừa nói, họ viết thuần bằng CON TIM, thiếu CÁI ĐẦU,. Thậm chí có tác giả trong chiều hướng muốn nói tốt cho bạn, bênh vực, nhưng thực chất, bài viết lại là lời tố cáo hay buộc tội cho bạn. Điển hình như, ông Đặng Tiến viết ‘’anh là người được hưởng nhiều bổng lộc của chính quyền, nhiều hơn những cán bộ vào sinh ra tử trong cả hai cuộc chiến tranh.’’Hay một đoạn khác, cũng Đặng Tiến, viết: ‘’Về phía Trịnh Công Sơn, anh cũng khéo thỏa hiệp với chính quyền mới.’’ Trong khi đó, Vũ Thư Hiên cho biết, Trịnh Công Sơn đã tâm sự như sau: ‘’Mình nhiều lúc ngã lòng, nhất là khi mình thấy người ta chẳng hiểu gì về mình, chửi bới mình, hành hạ mình. Đến nỗi, muốn thỏa hiệp cho xong. Nhưng nghĩ lại, thấy không được. Nghệ sĩ không thể thỏa hiệp với CÁI XẤU, CÁI ÁC.’’ (Tạp chí VĂN, Số 53/54, trang 92).
Người ta ở đây là Cộng Sản. (Chẳng lẽ là bọn chống Cộng tại hải ngoại). Muốn thỏa hiệp cho xong. Thỏa hiệp ở đây là thỏa hiệp với Cộng Sản, (chẳng lẽ là thỏa hiệp với bọn chống Cộng Sản tại hải ngoại). Nghệ sĩ không thể thỏa hiệp với Cái Xấu, cái Ác. Cái Xấu, cái Ác ở đây ám chỉ Cộng Sản. (Chẳng lẽ bọn chống Cộng Hải Ngoại là cái Xấu, cái Ác) Ông Đặng Tiến thì cho rằng, kết luận : TRỊNH CÔNG SƠN KHÉO LÉO THỎA HIỆP VỚI CHÍNH QUYỀN MỚI, chữ ‘’KHÉO LÉO’’ Ông Đặng Tiến dùng ở đây là rất ‘’ĐỂU’’.
Ông Bùi Bảo Trúc thì viết : ‘’Trịnh Công Sơn trong thế đứng khó khăn, thế đứng dựa vào NHÂN BẢN và DÂN TỘC đó, ông đã giữ được cho đến lúc qua đời mặc dù trong đời sống, đã có lúc ông bị buộc phải đi trên sợi dây cheo leo, dưới chân là bờ vực hiểm nghèo.’’
Ông Thượng Văn viết: ’’Chúng ta quên rằng trong lúc sinh tiền, Ông (Martin Luther King) là người đã nhiều lần lên tiếng ủng hộ cuộc đấu tranh của Mặt trận Giải Phóng ở Miền Nam thời chiến tranh. Thế thì tại sao chỉ và phải là Trịnh Công Sơn."Trong một đoạn khác, ông Thượng Văn mượn lời của René Wellek và Austin Warren trong The Theory of Literature để nhằm ý bênh vực họ Trịnh như sau: ‘’Văn chương không thể thế chỗ cho xã hội học hay chính trị. Văn chương có biện minh riêng và cứu cánh riêng’’. Và Ông Thượng Văn đặt câu hỏi : ‘’Ca ngợi về tình yêu như Trịnh Công Sơn đã làm trước và sau 75, phải chăng cũng là một thái độ chính trị?’’ (VĂN, trang 95).
Ông Trịnh Cung viết: ’’Chúng ta không biết bi kịch đó nên chúng ta có những ngộ nhận đáng tiếc’’ (VĂN, trang 80).
Bà Khánh Ly nói: ‘’Và Ông đã ở lại Việt Nam. Ông đã sống những tháng ngày ở Việt Nam sau năm 75 bằng cả một tấm lòng. Một tấm lòng, một trái tim không nặng nề cho dẫu là có những đau đớn Ông phải trải qua, có những nỗi oan Ông phải gánh chịu’’. Bà Khánh ly, một đoạn khác: ‘’Bởi vì ở Ông Trịnh Công Sơn, điều vĩ đại nhất, vĩ đại hơn cả những tác phẩm của ông là Nhân Cách, Nhân Phẩm của ông’’ (VĂN, trang 123).
Bà Kiều Chinh nói sáng hôm nghe tin ông mất: «Được sống cùng thời với Trịnh Công Sơn, là một vinh hạnh’’ (VĂN, trang 45).
Rất chi nói xa nói gần, rất chi nói bóng nói gió, nói khéo léo, nói chanh chua, nói chanh cốm, những người nầy ngầm ý cho rằng, do những nghi ngờ, do những ngộ nhận, do chụp mũ, do những oan khiên từ phía những người chống Trịnh Công Sơn trong hàng ngũ Quốc Gia, đẩy anh ta vào thế cô đơn, buồn chán, thất vọng mà chết.
Ngoại trừ bài của Ông Đặïng Tiến mang tính hai mặt, cho rằng Quốc Gia giết Trịnh Công Sơn hay Cộng Sản giết TCS cũng được, còn những bài khác không một ai đặt nghi vấn hay vấn đề là phải chăng Cộng sản đã giết chết Trịnh Công Sơn .? Phải chăng theo những người nầy (ngoài Ông Đặng Tiến) thì Cộng Sản vô tội trong cái chết của Trịnh Công Sơn về mặt xác phàm cũng như về mặt sinh mệnh chính trị?
Mục đích viết bài nầy, tôi muốn ném một quả tạc đạn vào bọn người nhân danh bằng hữu của Trịnh Công Sơn, nhưng chính họ đã dự phần làm tan nát uy tín và danh dự của người nhạc sĩ tài hoa. Nếu viết bài này có gì liên quan tới họ Trịnh, là chỉ vì, Ông đã để cho bọn này đứng bám sát vào Ông gần quá, nên Ông là người bị ăn mảnh đạn. Chứ trong thâm tâm tôi, với Ông, tôi không muốn nói thêm điều gì nữa. Ông SƠN, xin Ông đừng buồn tôi.
TRƯỚC NĂM 1975, TRỊNH CÔNG SƠN LÀ CON NGƯỜI CỦA ÂM NHẠC.
Có nhiều người cho rằng, ngay từ trước năm 1975, Trịnh Công Sơn đã là người theo Cộng Sản. Tôi phủ nhận điều này. Tôi có những lý do khả tín để phủ nhận điều này. Trước năm 1975 tôi có hai người bạn văn nghệ, nhà thơ Lê văn Ngăn và họa sĩ Lê Ký Thương. Lê văn Ngăn là trung sĩ Quân Tiếp Vụ vùng 2/ địa bàn hoạt động là Tuyên Đức/ Đà Lạt. Tôi là Trung Uý, Trưởng ban Chiến Tranh Chính Trị chi khu Lạc Dương/Đà Lạt. Anh là bạn thiết thân văn nghệ của tôi nhưng cũng là nguồn cung cấp sữa Quân Tiếp Vụ cho các con tôi. Bấy giờ, lương Trung Uý của tôi 27.000 một tháng. Tôi nuôi ba đứa con của tôi bằng sữa Quân Tiếp Vụ. Mỗi tháng Ông Trung sĩ bán cho tôi 2 thùng là 96 lon. So với thời giá bên ngoài rẻ được khoảng 200 đồng. Nhưng mỗi lần đến nhận hàng, tôi thường bao thi sĩ Lê văn Ngăn và hai đệ tử của Trung sĩ một chầu nhậu khoảng từ 500 tới 1000 đồng. Chắc có người hỏi tôi tiền đâu có. Tôi xin thưa, tôi còn một đầu lương vợ là 30.000 đồng với cấp Đại úy Trưởng phòng Tâm lý Ty Cảnh sát (con gà) Đà Lạt. Có một lần sau mùa hè đỏ lửa, trong bàn nhậu tôi nói :’’Tướng Tư Lệnh Vùng con c, gì mà mỗi lần đi hành quân đều hỏi ý kiến thầy bói. Như vậy, thầy bói chỉ huy chứ đâu phải Tướng Hoàng Xuân Lãm chỉ huy’’.
Ngay lúc đó cô chủ quán tới bàn nói : ‘’các anh nói nho nhỏ, Ông Lãm đang tưới hoa ngoài kia kìa’’. Chúng tôi nhìn qua vườn bên cạnh, Tướng Lãm đang tưới hoa trước căn nhà loại Mobile House dành cho Tướng Mỹ trong chiến tranh Việt Nam. Hình như tôi đang lang thang ngoài vườn địa đàng (lạc đề). Điều tôi muốn nói là, sau 1975, anh Lê văn Ngăn về quê vợ là Qui Nhơn. Anh trình với Ban Quân Quản, rằng trước 1975 anh có hoạt động cho Cách Mạng tại Đà Lạt. Lãnh đạo Ban Quân Quản yêu cầu anh về lại Đà Lạt, tìm gặp cơ sở nằm vùng tại địa phương xin giấy CHỨNG NHẬN là anh có hoạt động cho Cách Mạng trước 1975. Anh Lê văn Ngăn có được tờ Chứng nhận đó nên được vào biên chế làm việc cho tờ báo Nghĩa Bình tại Qui Nhơn sau 1975.
Người thứ hai, họa sĩ Lê Ký Thương cũng thế. Cơ sở nằm vùng địa phương Phan Rang cấp giấy Chứng Nhận cho anh. Anh được vào biên chế trong Hội Nhà Văn Khánh Hòa và làm việc cho tạp chí Cánh Én. Nếu Trịnh Công Sơn, trước 1975 có hoạt động chính thức cho Cộng Sản, hẳn anh cũng có Giấy Chứng Nhận và chỗ đứng sau 1975 như Nhà thơ Lê văn Ngăn hay họa sĩ Lê Ký Thương, chứ anh không phải trải qua những ngày thê lương, thảm bại như Trịnh Cung viết : ‘’SƠN phải trốn ra Huế sau khi được đánh tiếng là sẽ bị thủ tiêu bởi vì tính chất hai mặt của SƠN trong âm nhạc và tính chất hai mặt của SƠN trong cuộc đời. Bởi vì SƠN là bạn của những nhân vật cao cấp của chính quyền Sài Gòn. SƠN đã từng viết CHO MỘT NGƯỜI NẰM XUỐNG về cái chết của Lưu Kim Cương và đồng thời với HAI MƯƠI NĂM NỘI CHIẾN từng ngày, thì điều đó người Cộng sản không chấp nhận. Tôi nghe kể lại cuộc họp ở khu người ta lên án Trịnh Công Sơn. Sau đó Sơn phải về Huế để tìm một nơi nương tựa bởi vì ở đó Sơn có nhiều anh em. Anh hy vọng là họ sẽ giúp đỡ mình. Nhưng tránh vỏ dưa gặp vỏ dừa. Ở đây Sơn còn bị nặng hơn nữa là bị tố cáo tại các trường học, các biểu ngữ giăng lên. Sơn phải lên đài truyền hình Huế nhận lỗi của mình mà người ta gọi là bài thu hoạch
Sơn rất khéo léo trong bài nhận lỗi đó. Chính Sơn kể cho tôi nghe. Hoàng Phủ Ngọc Tường không đồng ý bài đó. Nói phải viết lại vì chưa thành thật.Từ hai trường hợp Lê văn Ngăn và Lê Ký Thương, liên hệ qua trường hợp Trịnh Công Sơn, tôi nghĩ rằng, trước 1975, Ông chưa phải là một người Cộng Sản.
CÒN NHƯ NHẠC PHẢN CHIẾN CỦA TRỊNH CÔNG SƠN THÌ SAO?
Có người gọi Trịnh Công Sơn là nhạc sĩ ‘’phản chiến’’. Tôi không đồng ý như thế. Trước khi là tác giả của những bài ca lẫy lừng một cõi mênh mông. Số lượng những ca khúc tình yêu, quê hương, thân phận vượt quá xa con số những bài ca phản chiến. Trịnh Công Sơn cũng không phải tác giả duy nhất hay độc quyền phản chiến. Phản chiến (chống chiến tranh) là tâm lý chung của nhiều người vào giai đoạn đó. Nó không phải là một tuyên ngôn độc quyền của ai cả. Vào thời đó, trong hàng ngũ những người cầm bút, lại là cầm bút trong quân đội, đã phát sinh ra nhiều nhà văn, nhà thơ cũng phản chiến như ai, cũng phản chiến như họ Trịnh. Phía nhà văn nổi bật có Thế Uyên, Trần Hoài Thư, Lâm Chương, Trần Doãn Nho, Hà Thúc Sinh, Hồ Minh Dũng, .. Phía nhà thơ nổi bật nhất có Nguyễn Bắc Sơn hàng đầu, sau đó là Phan Như Thức, Hà Nguyên Thạch, Thái Tú Hạp, Lê văn Ngăn, Lâm Hảo Dũng, Phan Lạc Giang Đông, Tô Thùy Yên, Sương Biên Thùy...
Điều đặc biệt lạ lùng nhất, cũng để nói lên một thứ tự do lạ lùng nhất, là tạp chí KHỞI HÀNH của Hội văn nghệ sĩ Quân Đội lại là tờ đăng nhiều văn thơ phản chiến nhất, cũng nhiều người phản chiến như Trịnh Công Sơn. Nhưng SƠN đứng đầu đường tên mũi đạn vì bộ phận âm nhạc phổ biến rộng rãi hơn, thích hợp với quần chúng hơn và nghệ thuật diễn đạt tư tưởng và ngôn ngữ của họ Trịnh độc đáo và xuất sắc nhất. Công bình mà nói..,nhạc phản chiến của Trịnh, vô thưởng vô phạt. Người nào khôn ngoan, biết khai thác, thì có lợi cho phe mình. Thế thôi. Họ Trịnh, qua nhạc phản chiến, không làm tay sai cho Cộng sản hay Quốc Gia. Khi viết văn.., làm thơ phản chiến, các ông nhà văn, nhà thơ cũng không nghĩ mình làm tay sai cho ai hết. Có chăng làm tay sai, là họ làm tay sai cho chính tâm hồn họ và tâm hồn thanh, thiếu niên, con người thời đại bấy giờ, nói chung.
Biết tôi đang viết loạt bài này vào thời gian đang lên cơn suyễn nặng, có lúc phải vào nhà thương cấp cứu, nên thỉnh thoảng ông bạn nhà văn Lâm Chương gọi điện thoại hỏi thăm xem tôi còn sống hay đã chết. Cách nay năm phút, ông gọi hỏi thăm và cho biết một chi tiết liên quan tới Trịnh. Theo Lâm Chương là sau 1975, trong trại cải tạo, ông có đọc một bài viết do họ Trịnh thuật lại chuyến đi vào BƯNG của SƠN. Tôi chợt nhớ ra, tôi cũng có đọc bài báo đó. Nhưng tôi vẫn nuôi giữ ý nghĩ, là ngay cả bây giờ họ TRỊNH vào BƯNG , thì chuyến đi như chỉ để thỏa mãn tò mò, như một chuyến du lịch mạo hiểm, do sự thúc đẩy của tính lãng mạn nghệ sĩ, chứ không phải thực tình tham gia cách mạng hay Cộng sản. Với tôi, nếu có ai rủ đi tôi cũng đi, chơi cho vui. Không phải tất cả những ai sau khi vào bưng trở ra, đều là Cộng sản.
Tôi còn nhớ, cuối năm 1968, đầu năm 1969, Bộ Thông tin Việt Nam Cộng Hòa ra lệnh cấm phổ biến nhạc phản chiến của Trịnh Công Sơn. Trên trang nhất tạp chí KHỞI HÀNH của Hội Văn nghệ sĩ Quân Đội, Thi sĩ VIÊN LINH trong vai trò chủ bút, ông đã cho đăng bài viết của tôi bênh vực Trịnh Công Sơn...
Bài này tôi viết giữa lúc mới ra trường Thủ Đức, làm Trung Đội Trưởng giữ cầu Phú Long cách Phan Thiết bảy cây số về phía Bắc, viết dưới hầm cát, trên đầu là những vỉ sắt, mùa hè, nóng như trong lò bánh mì. Tôi viết nhằm mục đích bênh vực thần tượng của mình và xác nhận giá trị của một dòng Văn Học. Văn Học Phản Chiến. Trước nhất, tôi xác nhận, đúng đó là nhạc phản chiến. Nhưng tôi cũng xác nhận như guồng máy thông tin và tuyên truyền bấy giờ là: Trong cuộc chiến này, chúng ta chỉ là những người chiến đấu trong tư thế tự vệ. Cuộc chiến này, do tập đoàn lãnh đạo Cộng Sản Hà Nội với sự xúi dục và chi viện của hai quan thầy Liên Xô và Trung Cộng gây ra. Phản chiến là chống chiến tranh tức là chống những người gây ra chiến tranh. Tôi không thấy Trịnh Công Sơn có tội lỗi gì hết với những sáng tác của anh được mệnh danh là phản chiến. Thêm vào đó, tôi không thấy có gì tác hại tiêu cực lên tinh thần phản chiến từ những bản nhạc phản chiến của anh, trong đó có tôi. Tôi không thấy chân run, gối mỏi từ những bài hát của anh. Tôi không thấy viên đạn trật đường bay khi nhắm vào đầu Hồ Chí Minh lại trật sang đầu Nguyễn Văn Thiệu.
Sau một cuối tuần về nghỉ phép, ngồi trước cốc cà phê, miệng ngậm điếu thuốc lá Quân Tiếp Vụ, nghe giọng hát Khánh Ly và nhạc Trịnh Công Sơn, hôm sau trở lại đơn vị, tiền đồn, tinh thần sảng khoái, trí óc minh mẫn, nếu khéo điều chỉnh nòng súng từ lỗ nhắm tới đỉnh đầu ruồi, người lính có thể với một viên đạn bắn xâu táo từ đầu Hồ Chí Minh, sang đầu Lê Duẩn, qua đầu Lê Đức Thọ, tới đầu Trường Chinh, tới đầu Phạm Hùng... là chuyện thường ngày ngoài mặt trận. Có thể khác nhau cách dùng chữ, cách diễn đạt tư tưởng, chứ tựu trung, tôi nghĩ bấy giờ cũng nhiều người bênh Trịnh Công Sơn, cũng thấy thích thú với những bài hát chống chiến tranh như thế.
Một câu hỏi tôi muốn đặt ra ở đây, không phải với tất cả mọi người, mà là, chỉ với một số người, gọi là bạn nhậu với Trịnh Công Sơn, gọi là bạn văn nghệ với Trịnh công Sơn, chờ tới sau ngày Trịnh Công Sơn chết mới lên tiếng ca tụng và bênh vực. Xin quý vị độc giả lưu ý cho tôi cụm chữ (chờ tới sau ngày Trịnh Công Sơn chết mới lên tiếng bênh vực và ca tụng). Vậy thử hỏi, những người đó, vào thời đó, sao không lên tiếng, nửa câu, nửa chữ, bênh vực cho bạn mình. Sao lại để tôi, không là bạn của Sơn, người đầu tiên và duy nhất, bênh vực cho Sơn. Một câu hỏi khác, tôi cũng sẽ đặt ra cho những người nầy ở phần sau, là chính bạn bè Sơn đã dự phần giết chết Sơn, sau Cộng Sản.
Trong bài viết ‘’TÔI SẼ THA THỨ CHO TRỊNH CÔNG SƠN KHI NÀO ...’’ của Bác sĩ Nhà văn Trần Mộng Lâm đăng trên tạp chí Phụ Nữ Ngày Nay Hải Ngoại. Số Mùa Hạ năm 2001 có mấy khẳng định như sau, làm sáng tỏ cho bài viết của tôi 32 năm về trước ‘’Sự thật : Miền Nam mất chẳng phải vì nhạc Trịnh Công Sơn. Sự thật : Thanh niên Miền Nam nhập ngũ chẳng phải vì những bản nhạc kiểu Một Hai Ba, chúng ta đi lính Cộng Hòa. Sự thật : thiểu số lính miền Nam đào ngũ chẳng phải vì nhạc Trịnh Công Sơn’’.
SAU NĂM 1975, TRỊNH CÔNG SƠN ĐẦU HÀNG CỘNG SẢN, DÙNG ÂM NHẠC PHỤC VỤ CHÍNH TRỊ
Trước 1975, Sơn có những bạn bè thân, rất thân hoạt động công khai hay bí mật cho Cộng sản như Hoàng Phủ Ngọc Tường, Hoàng Phủ Ngọc Phan, Ngô Kha, Phan Chánh Dinh (Phan Duy Nhân), Trần Vàng Sao, Thái Ngọc San, Tôn Thất Lập, Trần Long Ẩn, Trương Quốc Khánh, Huỳnh Tấn Mẫm, Lê văn Nuôi ... Nhưng Sơn không phải là người chính thức ở trong tổ chức của Cộng Sản. Có thể qua bạn bè, Sơn có cảm tình mà thôi. Chính vì vậy mà sau năm 75, Sơn phải gánh chịu nhiều trầm luân, khổ ải do những người Cộng Sản đầy đọa. Có nhiều người nguyền rủa Sơn hay kết luận Sơn là Cộng Sản khi giữa trưa ngày 30/4/75 Sơn lên đài phát thanh hô hào NỐI VÒNG TAY LỚN.
Tôi chưa kết tội Sơn vào trưa hôm đó. Ngay giữa lúc giao thời, tranh sáng tranh tối, con người dễ dàng lầm lỗi, dễ dàng được tha thứ. Nghĩ về Cộng Sản giữa trưa 30/4 hoàn toàn khác xa cái thứ Cộng Sản những năm tháng về sau. Sơn đáng trách, hơn thế, Sơn đáng tội là vào những năm tháng về sau, khi bộ mặt thật dã man, côn đồ Cộng phỉ của Cộng Sản phơi bày công khai lộ liễu, thế mà Sơn không chọn cho mình THẾ ĐỨNG NGANG TÀNG CỦA MỘT THIÊN TÀI mà Sơn lại loay hoay xoay xở tìm kiếm một chỗ đứng của CÔNG DÂN HẠNG HAI...Sau năm 75, nếu thông minh và giữ vững DŨNG KHÍ CỦA KẺ SĨ, tập đoàn lãnh đạo Cộng Sản sợ Trịnh Công Sơn, chứ Trịnh Công Sơn không sợ bọn chúng.
Chúng ta thông cảm cho Sơn nhưng chúng ta cũng khó lòng chấp thuận thái độ ĐẦU HÀNG của một TRỊNH CÔNG SƠN THIÊN TÀI / KẺ SĨ. Chúng đầy đọa xác thân và tinh thần nhạc sĩ cho đến tàn tạ, rách nát, tận đáy địa ngục. Rồi đến khi, do tình thế đòi hỏi, cần làm mới bộ mặt để đánh lừa dư luận, Trịnh Công Sơn, cùng lúc với Nguyễn Xuân Oánh, Bà Ngô Bá Thành, Bà Phước Đại vân vân, những người của chế độ cũ vẫn được trọng dụng. Cộng Sản tưởng rằng mở ra SINH LỘ cho Trịnh Công Sơn, nhưng khi Trịnh Công Sơn nhảy vào, là Trịnh Công Sơn tự chọn cho mình TỬ LỘ...Nếu cho rằng câu nói ‘’Một Tinh Thần Minh Mẫn Trong Một Thân Thể Cường Tráng’’ là đúng, thì rõ ràng, nhà nhạc sĩ của chúng ta ĐÃ THIẾU MINH MẪN VỚI MỘT THÂN THỂ ỐM ĐÓI, RỜI RÃ. Trịnh Công Sơn là một thiên tài về âm nhạc, nhưng là một con người THIẾU KINH NGHIỆM VÀ VỐN SỐNG.
Hình ảnh Trịnh Công Sơn giữa đám cán bộ Cộng Sản là hình ảnh CON NAI TƠ GIỮA BẦY CHÓ SÓI. Vì vậy, thay vì Cộng Sản SỢ Trinh Công Sơn, Trịnh Công Sơn lại SỢ Cộng Sản. Thay vì chọn cho mình cái chết của VỊ THÁNH TỬ VÌ ĐẠO, Trịnh Công Sơn chọn cho mình CÁI CHẾT CỦA MỘT KẺ ĐẦU HÀNG. Không riêng một mình tôi mà có lẽ sẽ có nhiều người đặt câu hỏi, tại sao Trịnh Công Sơn nhận làm một ủy viên trong bảy ủy viên của Hội Âm Nhạc Thành Hồ. Cái HÈN của Văn Cao, Nguyễn Tuân trước 75 tại Hà Nội chúng ta thông cảm, vì trong đời sống, họ bị bao vây, chỉ huy bằng bao tử. Có thực mới vực được đạo. Trịnh Công Sơn sau 75 chưa đến nỗi bao tử bị chỉ huy, bị bao vây. Vựa lúa đồng bằng sông Cửu Long, cái tình nhân dân miền Nam dưới chế độ Cộng Hòa, cùng núi quà thân nhân, bạn bè hải ngoại tiếp tế, nhất định là, chắc chắn là, cái bao tử của họ Trịnh còn thừa sức để Độc Lập và Tự Do dài dài.
Thế thì tại sao, họ Trịnh lại đưa cái đầu của mình cho ma quỷ chỉ huy, dấn thân làm nô lệ? Nguyên nhân, động cơ nào, ma đưa lối quỷ đưa đường ra làm sao, để họ Trịnh cầm bút viết như thế ni: ‘’Sự có mặt của Đảng vẫn luôn luôn đủ kiên nhẫn để duy trì một tình cảm đôn hậu và nồng nhiệt cứ sẵn sàng chờ đợi tôi, cũng như ở các bạn tôi một tiếng nói mới. Điều may mắn cho riêng tôi, là tôi vẫn chưa quá già để không thể trả nổi cái ân tình nồng hậu của các anh, các bạn, và nhất là cuộc sống hôm nay bằng một ‘’tiếng hát về ánh sáng’’ đó phải là tiếng nói của hạnh phúc và của niềm hy vọng’’.
Nguyên nhân, động cơ nào, ma đưa lối quỷ đưa đường ra làm sao, để họ Trịnh cầm bút viết, như ri nhỉ: ‘’Trong quá khứ, tôi đã hát về bóng tối. Tôi đã quen với bóng tối đến độ mà tôi đi trong nó mà không phải thắp néon. Tôi đã sống với bóng tối như một kẻ đã được sinh ra mà định mệnh của nó là niềm tuyệt vọng. Rất may giai đoạn này đã khép lại kịp thời. Khép lại vĩnh viễn với một đất nước đã được giải phóng hoàn toàn, giành lại độc lập, thống nhất và hòa bình."
Nguyên nhân, động cơ nào, ma đưa lối quỷ đưa đường ra làm sao, để họ Trịnh, từ một nhạc sĩ của tình yêu trở thành một tên cán bộ chính trị hạng bét, viết như rứa: ‘’Sau mỗi cuộc Cách Mạng, luôn luôn có sự làm sạch cần thiết và tất yếu về con người và môi trường sống của nó là xã hội. Việc làm sạch bản thân những con người cũ sau ngày giải phóng miền Nam, do đó cũng cần thiết và cấp bách phải được đặt ra. Có nhiều biện pháp để cải tạo con người mới, nhưng biện pháp tốt nhất vẫn bằng con đường giáo dục.‘’
Trên đây là những đoạn trích dẫn từ bài báo ‘’Trịnh Công Sơn, nhạc sĩ phản chiến hay cán bộ Cộng Sản?’’của tác giả Lê Trà Khúc, đăng trên tờ tạp chí U.S.VIET TIMES, số 24, phát hành tại Austin / Texas do nhà văn Phạm Ngũ Yên làm chủ bút. Trên đây là những phát biểu mang tính MARXIST/ LENINIST và Tư tưởng Hồ Chí Minh vĩ đại của cán bộ Cộng sản Trịnh Công Sơn.
Sau ngày 30/4/1975, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn cũng sử dụng âm nhạc cho những mục tiêu chính trị của Bác và Đảng. Để ca tụng rằng thì là LAO ĐỘNG LÀ VINH QUANG và không khí hồ hởi phấn khởi của người lao động, nhạc sĩ có ra bài RA CHỢ NGÀY THỐNG NHẤT như sau: ‘’Gánh gánh gánh gánh rau ra chợ sáng sớm hôm nay lòng chị xôn xao quê hương ta thống nhất thật rồi’’. Một bài khác sáng tác năm 1982, họ Trịnh viết như ri: ‘’xanh lá xanh trên cây xanh nên đời trẻ lại. Một mùa Xuân thống nhất xanh nước non hôm nay’’.
Để cổ võ cho phong trào thanh niên Xung Phong, một hình thức tù lao công dành cho thanh thiếu niên miền Nam (con ngụy quân ngụy quyền) và động viên thanh niên đi lính cho chiến trườøng Cam Bốt, Trịnh Công Sơn sáng tác bài ‘’Em ở Nông Trường, em ra biên giới’’ như ri ‘’Khi qua rừng, khi qua suối, thấy vui theo bước chân đồng đội. Trong những ngày gian nguy ấy biết bao nhiêu những câu chuyện vui’’.
Trịnh Công Sơn đã trả ơn Đảng một cách nồng hậu và trọn vẹn, từ ngày anh rời Hội Văn Nghệ Huế, dọn vào Sài Gòn, nhận một chân biên chế trong Hội Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh. Với tư cách một trong bẩy ủy viên âm nhạc, Trịnh Công Sơn nắm quyền kiểm duyệt, sinh sát hàng trăm nhạc sĩ khác. Đó là địa vị lớn nhất trong đời Sơn, dưới chế độ Cộng Sản, anh trở thành đứa con cưng, một loại cai thầu văn nghệ và đã được chế độ ban huy chương với những lời khen tặng như sau: ‘’Trong thời gian chống Mỹ, sáng tác của anh là vũ khí đấu tranh hòa bình, là tiếng hát xuống đường của sinh viên. Sau giải phóng anh vẫn tiếp tục sáng tác, sinh hoạt trong hội văn nghệ. Những sáng tác của anh được giới trẻ ưa thích’’.
‘’Trong bóng tối tôi đã hát về bóng tối. Tôi đã quen thuộc bóng tối đến độ mà tôi đi trong nó mà không phải thắp đèn. Tôi đã sống với bóng tối như một kẻ được sinh ra mà định mệnh của nó là niềm tuyệt vọng. Rất may, giai đoạn này đã
khép lại kịp thời. Khép lại vĩnh viễn với một đất nước đã được giải phóng hoàn toàn, giành lại độc lập, thống nhất và hòa bình."
Hơn 40 năm nay, kể từ lúc cầm bút tập tễnh làm thơ, viết văn, tôi đã có một điều tâm niệm là: "Trước cái chết của một đồng loại, nếu không nói được những gì thơm tho, tốt lành, thì tốt nhất là nên im lặng.’’ Nhưng rồi, 40 năm qua tôi đã có lần tự cho phép mình xé rào, vượt lệ, là đã nói về cái chết của tên bạo chúa Hồ Chí Minh. Hẳn nhiên là với những lời không thơm tho, tốt lành chút nào.
Hôm nay, trước cái chết của người nhạc sĩ thiên tài Trịnh Công Sơn, tôi chỉ muốn im lặng, dù trong đời sống mấy mươi năm lưu lại trên cõi đời này không phải ông không có những sai lầm. Thậm chí như, cách nay ba tuần (hôm nay 20/5/2001) một độc giả ở Canada viết thư yêu cầu tôi lên tiếng về những hiện tượng không bình thường sau cái chết của ông, với nội dung như sau:
Hôm nay, trước cái chết của người nhạc sĩ thiên tài Trịnh Công Sơn, tôi chỉ muốn im lặng, dù trong đời sống mấy mươi năm lưu lại trên cõi đời này không phải ông không có những sai lầm. Thậm chí như, cách nay ba tuần (hôm nay 20/5/2001) một độc giả ở Canada viết thư yêu cầu tôi lên tiếng về những hiện tượng không bình thường sau cái chết của ông, với nội dung như sau:
Canada ngày 14 tháng 4 năm 2001
Anh Mai Lĩnh thân mến,
Tôi là một chiến hữu như anh và rất phục anh qua tác phẩm ĐỨNG NGỒI KHÔNG YÊN. Tôi lưu ý tới phần viết về nhạc sĩ Trịnh Công Sơn. Tuy bút pháp của anh có hơi nặng tay, nhưng với kẻ thù không nên khoan nhượng là đúng. Ngày 1/4 vừa qua, tôi có nghe Trịnh Công Sơn đã chết trước khi báo chí hải ngoại đưa tin. Con người hắn chết, mang xuống tuyền đài một mối hận. Đâm sau lưng chiến sĩ, giúp kẻ thù xâm lăng và đày ải dân tộc. Rồi kẻ chiến thắng cũng chẳng ban phát bổng lộc gì.
Cái tài của hắn, tưởng đã tự do sáng tác, nào ngờ còn bị trói tay. Từ đó đến giờ, hắn chẳng sáng tác bài nào ra hồn. Gọi là nhạc phản chiến, tuy chúng ta không thích, nhưng có một số người ưa. Miền Nam lúc đó tuy đang chiến tranh, nhưng văn nghệ sĩ vẫn có cái quyền tự do tối thiểu. Nhưng ngày 30/4, hắn lên đài hô hào ủng hộ và hoan hỉ khi cái gọi là cách mạng thành công. Thì rõ rằng nhạc hắn bấy lâu nay là nhạc phản bội chứ đâu phải là nhạc phản chiến. Người chết rồi đáng lẽ để yên. Nhưng một tờ báo lớn ở Toronto Canada (TB) đã trịnh trọng loan tin cái chết của hắn, hình màu trang bìa và cả ở trong. Bài của TK thì hết lòng ca tụng công đức của hắn như một thiên tài âm nhạc phục vụ đại chúng. Và hứa sẽ đăng tiếp. Tôi hy vọng và kỳ vọng, với ngòi bút sắc bén của anh, hãy chặn đứng lại những âm mưu biến kẻ có tội với dân tộc thành một kẻ có công với dân tộc và nhân loại.
Cái tài của hắn, tưởng đã tự do sáng tác, nào ngờ còn bị trói tay. Từ đó đến giờ, hắn chẳng sáng tác bài nào ra hồn. Gọi là nhạc phản chiến, tuy chúng ta không thích, nhưng có một số người ưa. Miền Nam lúc đó tuy đang chiến tranh, nhưng văn nghệ sĩ vẫn có cái quyền tự do tối thiểu. Nhưng ngày 30/4, hắn lên đài hô hào ủng hộ và hoan hỉ khi cái gọi là cách mạng thành công. Thì rõ rằng nhạc hắn bấy lâu nay là nhạc phản bội chứ đâu phải là nhạc phản chiến. Người chết rồi đáng lẽ để yên. Nhưng một tờ báo lớn ở Toronto Canada (TB) đã trịnh trọng loan tin cái chết của hắn, hình màu trang bìa và cả ở trong. Bài của TK thì hết lòng ca tụng công đức của hắn như một thiên tài âm nhạc phục vụ đại chúng. Và hứa sẽ đăng tiếp. Tôi hy vọng và kỳ vọng, với ngòi bút sắc bén của anh, hãy chặn đứng lại những âm mưu biến kẻ có tội với dân tộc thành một kẻ có công với dân tộc và nhân loại.
Mến
ký tên/Luân
Kèm theo thư là bản copy bài báo và tranh ảnh của Trịnh Công Sơn.
Ngay sau đó, tôi đã trả lời người độc giả thân quý của tôi như sau:
Một: tôi cảm ơn sự ưu ái và tin tưởng anh dành cho tôi.
Một: tôi cảm ơn sự ưu ái và tin tưởng anh dành cho tôi.
Hai: Trường Kỳ là một nhà báo chuyên nghiệp và bình thường. Tiếng nói của anh ta không đại diện và phản ánh nguyện vọng chung của quần chúng, nên chưa đáng cho mình đôi co, đối thoại.
Ba: Tôn trọng sự đau đớn hiện nay của gia đình người nhạc sĩ, tôi chưa thấy có gì cần lên tiếng lúc này. Thế là, tính tới ngày 20/5, sau khi đọc xong hai số báo VĂN đặc biệt viết về Trịnh Công Sơn của Ông Nguyễn Xuân Hoàng, tôi quyết định phá bỏ sự im lặng, là tôi đã im lặng được đúng 50 ngày (1/4/2001-20/5/2001).
LÝ DO PHÁ BỎ SỰ IM LẶNG
Sau ngày Trịnh Công Sơn qua đời, tờ báo VĂN của ông Nguyễn Xuân Hoàng ở Bắc California ra hai số Đặc biệt viết về TCS với những tên tuổi tương đối có vị thế trong sinh hoạt Văn học Hải Ngoại như Đặng Tiến, Trịnh Cung, Đinh Cường, Bùi Bảo Trúc, Vũ thư Hiên, Thượng Văn… Chính vì nó được viết bởi những tên tuổi như thế nên tác hại của nó sẽ lớn lao, nếu không có sự phản hồi đúng mức, những trả đũa thích đáng .. Tôi không nghĩ là khi thực hiện số báo này, Ông Nguyễn Xuân Hoàng làm theo đơn đặt hàng của Hà Nội. Nhưng qua số báo này, với những tên tuổi và nội dung như thế, hẳn những người lãnh đạo Hà Nội phải rung đùi cười hay vỗ tay reo hò. Vì tờ báo này đang làm cái công việc trao vòng hoa cho một ‘’tên bồi bút’’, một tên tự sát về mặt sinh mệnh chính trị để nạp mạng cho Bác và Đảng, mà đáng ra thành ủy thành phố Hồ Chí Minh phải nhân danh ban lãnh đạo Đảng thực hiện điều này..
Thế nhưng, Bộ Chính Trị Đảng Cộng Sản Việt Nam đã mừng hụt. Ông Nguyễn Xuân Hoàng thì không ngờ tới, và ngay cả những tác giả mà tôi vừa nói tới, họ cũng không ngờ tới, rằng đây là một vòng hoa giả hay hoa dởm..Dù được hay bị nhìn dưới lăng kính nào, âm nhạc hay chính trị thì người nhạc sĩ của chúng ta đã là người của lịch sử. Do vậy, khi phán đoán về một con người của lịch sử, chúng ta phải có một cái nhìn công bằng, không thiên vị, hay nói một cách khác, anh phải phán đoán vừa bằng cái đầu vừa bằng con tim. Những tác giả tôi vừa nói, họ viết thuần bằng CON TIM, thiếu CÁI ĐẦU,. Thậm chí có tác giả trong chiều hướng muốn nói tốt cho bạn, bênh vực, nhưng thực chất, bài viết lại là lời tố cáo hay buộc tội cho bạn. Điển hình như, ông Đặng Tiến viết ‘’anh là người được hưởng nhiều bổng lộc của chính quyền, nhiều hơn những cán bộ vào sinh ra tử trong cả hai cuộc chiến tranh.’’Hay một đoạn khác, cũng Đặng Tiến, viết: ‘’Về phía Trịnh Công Sơn, anh cũng khéo thỏa hiệp với chính quyền mới.’’ Trong khi đó, Vũ Thư Hiên cho biết, Trịnh Công Sơn đã tâm sự như sau: ‘’Mình nhiều lúc ngã lòng, nhất là khi mình thấy người ta chẳng hiểu gì về mình, chửi bới mình, hành hạ mình. Đến nỗi, muốn thỏa hiệp cho xong. Nhưng nghĩ lại, thấy không được. Nghệ sĩ không thể thỏa hiệp với CÁI XẤU, CÁI ÁC.’’ (Tạp chí VĂN, Số 53/54, trang 92).
Người ta ở đây là Cộng Sản. (Chẳng lẽ là bọn chống Cộng tại hải ngoại). Muốn thỏa hiệp cho xong. Thỏa hiệp ở đây là thỏa hiệp với Cộng Sản, (chẳng lẽ là thỏa hiệp với bọn chống Cộng Sản tại hải ngoại). Nghệ sĩ không thể thỏa hiệp với Cái Xấu, cái Ác. Cái Xấu, cái Ác ở đây ám chỉ Cộng Sản. (Chẳng lẽ bọn chống Cộng Hải Ngoại là cái Xấu, cái Ác) Ông Đặng Tiến thì cho rằng, kết luận : TRỊNH CÔNG SƠN KHÉO LÉO THỎA HIỆP VỚI CHÍNH QUYỀN MỚI, chữ ‘’KHÉO LÉO’’ Ông Đặng Tiến dùng ở đây là rất ‘’ĐỂU’’.
Ông Bùi Bảo Trúc thì viết : ‘’Trịnh Công Sơn trong thế đứng khó khăn, thế đứng dựa vào NHÂN BẢN và DÂN TỘC đó, ông đã giữ được cho đến lúc qua đời mặc dù trong đời sống, đã có lúc ông bị buộc phải đi trên sợi dây cheo leo, dưới chân là bờ vực hiểm nghèo.’’
Thế nhưng, Bộ Chính Trị Đảng Cộng Sản Việt Nam đã mừng hụt. Ông Nguyễn Xuân Hoàng thì không ngờ tới, và ngay cả những tác giả mà tôi vừa nói tới, họ cũng không ngờ tới, rằng đây là một vòng hoa giả hay hoa dởm..Dù được hay bị nhìn dưới lăng kính nào, âm nhạc hay chính trị thì người nhạc sĩ của chúng ta đã là người của lịch sử. Do vậy, khi phán đoán về một con người của lịch sử, chúng ta phải có một cái nhìn công bằng, không thiên vị, hay nói một cách khác, anh phải phán đoán vừa bằng cái đầu vừa bằng con tim. Những tác giả tôi vừa nói, họ viết thuần bằng CON TIM, thiếu CÁI ĐẦU,. Thậm chí có tác giả trong chiều hướng muốn nói tốt cho bạn, bênh vực, nhưng thực chất, bài viết lại là lời tố cáo hay buộc tội cho bạn. Điển hình như, ông Đặng Tiến viết ‘’anh là người được hưởng nhiều bổng lộc của chính quyền, nhiều hơn những cán bộ vào sinh ra tử trong cả hai cuộc chiến tranh.’’Hay một đoạn khác, cũng Đặng Tiến, viết: ‘’Về phía Trịnh Công Sơn, anh cũng khéo thỏa hiệp với chính quyền mới.’’ Trong khi đó, Vũ Thư Hiên cho biết, Trịnh Công Sơn đã tâm sự như sau: ‘’Mình nhiều lúc ngã lòng, nhất là khi mình thấy người ta chẳng hiểu gì về mình, chửi bới mình, hành hạ mình. Đến nỗi, muốn thỏa hiệp cho xong. Nhưng nghĩ lại, thấy không được. Nghệ sĩ không thể thỏa hiệp với CÁI XẤU, CÁI ÁC.’’ (Tạp chí VĂN, Số 53/54, trang 92).
Người ta ở đây là Cộng Sản. (Chẳng lẽ là bọn chống Cộng tại hải ngoại). Muốn thỏa hiệp cho xong. Thỏa hiệp ở đây là thỏa hiệp với Cộng Sản, (chẳng lẽ là thỏa hiệp với bọn chống Cộng Sản tại hải ngoại). Nghệ sĩ không thể thỏa hiệp với Cái Xấu, cái Ác. Cái Xấu, cái Ác ở đây ám chỉ Cộng Sản. (Chẳng lẽ bọn chống Cộng Hải Ngoại là cái Xấu, cái Ác) Ông Đặng Tiến thì cho rằng, kết luận : TRỊNH CÔNG SƠN KHÉO LÉO THỎA HIỆP VỚI CHÍNH QUYỀN MỚI, chữ ‘’KHÉO LÉO’’ Ông Đặng Tiến dùng ở đây là rất ‘’ĐỂU’’.
Ông Bùi Bảo Trúc thì viết : ‘’Trịnh Công Sơn trong thế đứng khó khăn, thế đứng dựa vào NHÂN BẢN và DÂN TỘC đó, ông đã giữ được cho đến lúc qua đời mặc dù trong đời sống, đã có lúc ông bị buộc phải đi trên sợi dây cheo leo, dưới chân là bờ vực hiểm nghèo.’’
Ông Thượng Văn viết: ’’Chúng ta quên rằng trong lúc sinh tiền, Ông (Martin Luther King) là người đã nhiều lần lên tiếng ủng hộ cuộc đấu tranh của Mặt trận Giải Phóng ở Miền Nam thời chiến tranh. Thế thì tại sao chỉ và phải là Trịnh Công Sơn."
Trong một đoạn khác, ông Thượng Văn mượn lời của René Wellek và Austin Warren trong The Theory of Literature để nhằm ý bênh vực họ Trịnh như sau: ‘’Văn chương không thể thế chỗ cho xã hội học hay chính trị. Văn chương có biện minh riêng và cứu cánh riêng’’. Và Ông Thượng Văn đặt câu hỏi : ‘’Ca ngợi về tình yêu như Trịnh Công Sơn đã làm trước và sau 75, phải chăng cũng là một thái độ chính trị?’’ (VĂN, trang 95).
Ông Trịnh Cung viết: ’’Chúng ta không biết bi kịch đó nên chúng ta có những ngộ nhận đáng tiếc’’ (VĂN, trang 80).
Bà Khánh Ly nói: ‘’Và Ông đã ở lại Việt Nam. Ông đã sống những tháng ngày ở Việt Nam sau năm 75 bằng cả một tấm lòng. Một tấm lòng, một trái tim không nặng nề cho dẫu là có những đau đớn Ông phải trải qua, có những nỗi oan Ông phải gánh chịu’’. Bà Khánh ly, một đoạn khác: ‘’Bởi vì ở Ông Trịnh Công Sơn, điều vĩ đại nhất, vĩ đại hơn cả những tác phẩm của ông là Nhân Cách, Nhân Phẩm của ông’’ (VĂN, trang 123).
Ông Trịnh Cung viết: ’’Chúng ta không biết bi kịch đó nên chúng ta có những ngộ nhận đáng tiếc’’ (VĂN, trang 80).
Bà Khánh Ly nói: ‘’Và Ông đã ở lại Việt Nam. Ông đã sống những tháng ngày ở Việt Nam sau năm 75 bằng cả một tấm lòng. Một tấm lòng, một trái tim không nặng nề cho dẫu là có những đau đớn Ông phải trải qua, có những nỗi oan Ông phải gánh chịu’’. Bà Khánh ly, một đoạn khác: ‘’Bởi vì ở Ông Trịnh Công Sơn, điều vĩ đại nhất, vĩ đại hơn cả những tác phẩm của ông là Nhân Cách, Nhân Phẩm của ông’’ (VĂN, trang 123).
Bà Kiều Chinh nói sáng hôm nghe tin ông mất: «Được sống cùng thời với Trịnh Công Sơn, là một vinh hạnh’’ (VĂN, trang 45).
Rất chi nói xa nói gần, rất chi nói bóng nói gió, nói khéo léo, nói chanh chua, nói chanh cốm, những người nầy ngầm ý cho rằng, do những nghi ngờ, do những ngộ nhận, do chụp mũ, do những oan khiên từ phía những người chống Trịnh Công Sơn trong hàng ngũ Quốc Gia, đẩy anh ta vào thế cô đơn, buồn chán, thất vọng mà chết.
Rất chi nói xa nói gần, rất chi nói bóng nói gió, nói khéo léo, nói chanh chua, nói chanh cốm, những người nầy ngầm ý cho rằng, do những nghi ngờ, do những ngộ nhận, do chụp mũ, do những oan khiên từ phía những người chống Trịnh Công Sơn trong hàng ngũ Quốc Gia, đẩy anh ta vào thế cô đơn, buồn chán, thất vọng mà chết.
Ngoại trừ bài của Ông Đặïng Tiến mang tính hai mặt, cho rằng Quốc Gia giết Trịnh Công Sơn hay Cộng Sản giết TCS cũng được, còn những bài khác không một ai đặt nghi vấn hay vấn đề là phải chăng Cộng sản đã giết chết Trịnh Công Sơn .? Phải chăng theo những người nầy (ngoài Ông Đặng Tiến) thì Cộng Sản vô tội trong cái chết của Trịnh Công Sơn về mặt xác phàm cũng như về mặt sinh mệnh chính trị?
Mục đích viết bài nầy, tôi muốn ném một quả tạc đạn vào bọn người nhân danh bằng hữu của Trịnh Công Sơn, nhưng chính họ đã dự phần làm tan nát uy tín và danh dự của người nhạc sĩ tài hoa. Nếu viết bài này có gì liên quan tới họ Trịnh, là chỉ vì, Ông đã để cho bọn này đứng bám sát vào Ông gần quá, nên Ông là người bị ăn mảnh đạn. Chứ trong thâm tâm tôi, với Ông, tôi không muốn nói thêm điều gì nữa. Ông SƠN, xin Ông đừng buồn tôi.
TRƯỚC NĂM 1975, TRỊNH CÔNG SƠN LÀ CON NGƯỜI CỦA ÂM NHẠC.
Có nhiều người cho rằng, ngay từ trước năm 1975, Trịnh Công Sơn đã là người theo Cộng Sản. Tôi phủ nhận điều này. Tôi có những lý do khả tín để phủ nhận điều này. Trước năm 1975 tôi có hai người bạn văn nghệ, nhà thơ Lê văn Ngăn và họa sĩ Lê Ký Thương. Lê văn Ngăn là trung sĩ Quân Tiếp Vụ vùng 2/ địa bàn hoạt động là Tuyên Đức/ Đà Lạt. Tôi là Trung Uý, Trưởng ban Chiến Tranh Chính Trị chi khu Lạc Dương/Đà Lạt. Anh là bạn thiết thân văn nghệ của tôi nhưng cũng là nguồn cung cấp sữa Quân Tiếp Vụ cho các con tôi. Bấy giờ, lương Trung Uý của tôi 27.000 một tháng. Tôi nuôi ba đứa con của tôi bằng sữa Quân Tiếp Vụ. Mỗi tháng Ông Trung sĩ bán cho tôi 2 thùng là 96 lon. So với thời giá bên ngoài rẻ được khoảng 200 đồng. Nhưng mỗi lần đến nhận hàng, tôi thường bao thi sĩ Lê văn Ngăn và hai đệ tử của Trung sĩ một chầu nhậu khoảng từ 500 tới 1000 đồng. Chắc có người hỏi tôi tiền đâu có. Tôi xin thưa, tôi còn một đầu lương vợ là 30.000 đồng với cấp Đại úy Trưởng phòng Tâm lý Ty Cảnh sát (con gà) Đà Lạt. Có một lần sau mùa hè đỏ lửa, trong bàn nhậu tôi nói :’’Tướng Tư Lệnh Vùng con c, gì mà mỗi lần đi hành quân đều hỏi ý kiến thầy bói. Như vậy, thầy bói chỉ huy chứ đâu phải Tướng Hoàng Xuân Lãm chỉ huy’’.
Ngay lúc đó cô chủ quán tới bàn nói : ‘’các anh nói nho nhỏ, Ông Lãm đang tưới hoa ngoài kia kìa’’. Chúng tôi nhìn qua vườn bên cạnh, Tướng Lãm đang tưới hoa trước căn nhà loại Mobile House dành cho Tướng Mỹ trong chiến tranh Việt Nam. Hình như tôi đang lang thang ngoài vườn địa đàng (lạc đề). Điều tôi muốn nói là, sau 1975, anh Lê văn Ngăn về quê vợ là Qui Nhơn. Anh trình với Ban Quân Quản, rằng trước 1975 anh có hoạt động cho Cách Mạng tại Đà Lạt. Lãnh đạo Ban Quân Quản yêu cầu anh về lại Đà Lạt, tìm gặp cơ sở nằm vùng tại địa phương xin giấy CHỨNG NHẬN là anh có hoạt động cho Cách Mạng trước 1975. Anh Lê văn Ngăn có được tờ Chứng nhận đó nên được vào biên chế làm việc cho tờ báo Nghĩa Bình tại Qui Nhơn sau 1975.
Ngay lúc đó cô chủ quán tới bàn nói : ‘’các anh nói nho nhỏ, Ông Lãm đang tưới hoa ngoài kia kìa’’. Chúng tôi nhìn qua vườn bên cạnh, Tướng Lãm đang tưới hoa trước căn nhà loại Mobile House dành cho Tướng Mỹ trong chiến tranh Việt Nam. Hình như tôi đang lang thang ngoài vườn địa đàng (lạc đề). Điều tôi muốn nói là, sau 1975, anh Lê văn Ngăn về quê vợ là Qui Nhơn. Anh trình với Ban Quân Quản, rằng trước 1975 anh có hoạt động cho Cách Mạng tại Đà Lạt. Lãnh đạo Ban Quân Quản yêu cầu anh về lại Đà Lạt, tìm gặp cơ sở nằm vùng tại địa phương xin giấy CHỨNG NHẬN là anh có hoạt động cho Cách Mạng trước 1975. Anh Lê văn Ngăn có được tờ Chứng nhận đó nên được vào biên chế làm việc cho tờ báo Nghĩa Bình tại Qui Nhơn sau 1975.
Người thứ hai, họa sĩ Lê Ký Thương cũng thế. Cơ sở nằm vùng địa phương Phan Rang cấp giấy Chứng Nhận cho anh. Anh được vào biên chế trong Hội Nhà Văn Khánh Hòa và làm việc cho tạp chí Cánh Én. Nếu Trịnh Công Sơn, trước 1975 có hoạt động chính thức cho Cộng Sản, hẳn anh cũng có Giấy Chứng Nhận và chỗ đứng sau 1975 như Nhà thơ Lê văn Ngăn hay họa sĩ Lê Ký Thương, chứ anh không phải trải qua những ngày thê lương, thảm bại như Trịnh Cung viết : ‘’SƠN phải trốn ra Huế sau khi được đánh tiếng là sẽ bị thủ tiêu bởi vì tính chất hai mặt của SƠN trong âm nhạc và tính chất hai mặt của SƠN trong cuộc đời. Bởi vì SƠN là bạn của những nhân vật cao cấp của chính quyền Sài Gòn. SƠN đã từng viết CHO MỘT NGƯỜI NẰM XUỐNG về cái chết của Lưu Kim Cương và đồng thời với HAI MƯƠI NĂM NỘI CHIẾN từng ngày, thì điều đó người Cộng sản không chấp nhận. Tôi nghe kể lại cuộc họp ở khu người ta lên án Trịnh Công Sơn. Sau đó Sơn phải về Huế để tìm một nơi nương tựa bởi vì ở đó Sơn có nhiều anh em. Anh hy vọng là họ sẽ giúp đỡ mình. Nhưng tránh vỏ dưa gặp vỏ dừa. Ở đây Sơn còn bị nặng hơn nữa là bị tố cáo tại các trường học, các biểu ngữ giăng lên. Sơn phải lên đài truyền hình Huế nhận lỗi của mình mà người ta gọi là bài thu hoạch
Sơn rất khéo léo trong bài nhận lỗi đó. Chính Sơn kể cho tôi nghe. Hoàng Phủ Ngọc Tường không đồng ý bài đó. Nói phải viết lại vì chưa thành thật.
Từ hai trường hợp Lê văn Ngăn và Lê Ký Thương, liên hệ qua trường hợp Trịnh Công Sơn, tôi nghĩ rằng, trước 1975, Ông chưa phải là một người Cộng Sản.
CÒN NHƯ NHẠC PHẢN CHIẾN CỦA TRỊNH CÔNG SƠN THÌ SAO?
Có người gọi Trịnh Công Sơn là nhạc sĩ ‘’phản chiến’’. Tôi không đồng ý như thế. Trước khi là tác giả của những bài ca lẫy lừng một cõi mênh mông. Số lượng những ca khúc tình yêu, quê hương, thân phận vượt quá xa con số những bài ca phản chiến. Trịnh Công Sơn cũng không phải tác giả duy nhất hay độc quyền phản chiến. Phản chiến (chống chiến tranh) là tâm lý chung của nhiều người vào giai đoạn đó. Nó không phải là một tuyên ngôn độc quyền của ai cả. Vào thời đó, trong hàng ngũ những người cầm bút, lại là cầm bút trong quân đội, đã phát sinh ra nhiều nhà văn, nhà thơ cũng phản chiến như ai, cũng phản chiến như họ Trịnh. Phía nhà văn nổi bật có Thế Uyên, Trần Hoài Thư, Lâm Chương, Trần Doãn Nho, Hà Thúc Sinh, Hồ Minh Dũng, .. Phía nhà thơ nổi bật nhất có Nguyễn Bắc Sơn hàng đầu, sau đó là Phan Như Thức, Hà Nguyên Thạch, Thái Tú Hạp, Lê văn Ngăn, Lâm Hảo Dũng, Phan Lạc Giang Đông, Tô Thùy Yên, Sương Biên Thùy...
Điều đặc biệt lạ lùng nhất, cũng để nói lên một thứ tự do lạ lùng nhất, là tạp chí KHỞI HÀNH của Hội văn nghệ sĩ Quân Đội lại là tờ đăng nhiều văn thơ phản chiến nhất, cũng nhiều người phản chiến như Trịnh Công Sơn. Nhưng SƠN đứng đầu đường tên mũi đạn vì bộ phận âm nhạc phổ biến rộng rãi hơn, thích hợp với quần chúng hơn và nghệ thuật diễn đạt tư tưởng và ngôn ngữ của họ Trịnh độc đáo và xuất sắc nhất. Công bình mà nói..,nhạc phản chiến của Trịnh, vô thưởng vô phạt. Người nào khôn ngoan, biết khai thác, thì có lợi cho phe mình. Thế thôi. Họ Trịnh, qua nhạc phản chiến, không làm tay sai cho Cộng sản hay Quốc Gia. Khi viết văn.., làm thơ phản chiến, các ông nhà văn, nhà thơ cũng không nghĩ mình làm tay sai cho ai hết. Có chăng làm tay sai, là họ làm tay sai cho chính tâm hồn họ và tâm hồn thanh, thiếu niên, con người thời đại bấy giờ, nói chung.
Biết tôi đang viết loạt bài này vào thời gian đang lên cơn suyễn nặng, có lúc phải vào nhà thương cấp cứu, nên thỉnh thoảng ông bạn nhà văn Lâm Chương gọi điện thoại hỏi thăm xem tôi còn sống hay đã chết. Cách nay năm phút, ông gọi hỏi thăm và cho biết một chi tiết liên quan tới Trịnh. Theo Lâm Chương là sau 1975, trong trại cải tạo, ông có đọc một bài viết do họ Trịnh thuật lại chuyến đi vào BƯNG của SƠN. Tôi chợt nhớ ra, tôi cũng có đọc bài báo đó. Nhưng tôi vẫn nuôi giữ ý nghĩ, là ngay cả bây giờ họ TRỊNH vào BƯNG , thì chuyến đi như chỉ để thỏa mãn tò mò, như một chuyến du lịch mạo hiểm, do sự thúc đẩy của tính lãng mạn nghệ sĩ, chứ không phải thực tình tham gia cách mạng hay Cộng sản. Với tôi, nếu có ai rủ đi tôi cũng đi, chơi cho vui. Không phải tất cả những ai sau khi vào bưng trở ra, đều là Cộng sản.
Tôi còn nhớ, cuối năm 1968, đầu năm 1969, Bộ Thông tin Việt Nam Cộng Hòa ra lệnh cấm phổ biến nhạc phản chiến của Trịnh Công Sơn. Trên trang nhất tạp chí KHỞI HÀNH của Hội Văn nghệ sĩ Quân Đội, Thi sĩ VIÊN LINH trong vai trò chủ bút, ông đã cho đăng bài viết của tôi bênh vực Trịnh Công Sơn...
Bài này tôi viết giữa lúc mới ra trường Thủ Đức, làm Trung Đội Trưởng giữ cầu Phú Long cách Phan Thiết bảy cây số về phía Bắc, viết dưới hầm cát, trên đầu là những vỉ sắt, mùa hè, nóng như trong lò bánh mì. Tôi viết nhằm mục đích bênh vực thần tượng của mình và xác nhận giá trị của một dòng Văn Học. Văn Học Phản Chiến. Trước nhất, tôi xác nhận, đúng đó là nhạc phản chiến. Nhưng tôi cũng xác nhận như guồng máy thông tin và tuyên truyền bấy giờ là: Trong cuộc chiến này, chúng ta chỉ là những người chiến đấu trong tư thế tự vệ. Cuộc chiến này, do tập đoàn lãnh đạo Cộng Sản Hà Nội với sự xúi dục và chi viện của hai quan thầy Liên Xô và Trung Cộng gây ra. Phản chiến là chống chiến tranh tức là chống những người gây ra chiến tranh. Tôi không thấy Trịnh Công Sơn có tội lỗi gì hết với những sáng tác của anh được mệnh danh là phản chiến. Thêm vào đó, tôi không thấy có gì tác hại tiêu cực lên tinh thần phản chiến từ những bản nhạc phản chiến của anh, trong đó có tôi. Tôi không thấy chân run, gối mỏi từ những bài hát của anh. Tôi không thấy viên đạn trật đường bay khi nhắm vào đầu Hồ Chí Minh lại trật sang đầu Nguyễn Văn Thiệu.
Sau một cuối tuần về nghỉ phép, ngồi trước cốc cà phê, miệng ngậm điếu thuốc lá Quân Tiếp Vụ, nghe giọng hát Khánh Ly và nhạc Trịnh Công Sơn, hôm sau trở lại đơn vị, tiền đồn, tinh thần sảng khoái, trí óc minh mẫn, nếu khéo điều chỉnh nòng súng từ lỗ nhắm tới đỉnh đầu ruồi, người lính có thể với một viên đạn bắn xâu táo từ đầu Hồ Chí Minh, sang đầu Lê Duẩn, qua đầu Lê Đức Thọ, tới đầu Trường Chinh, tới đầu Phạm Hùng... là chuyện thường ngày ngoài mặt trận. Có thể khác nhau cách dùng chữ, cách diễn đạt tư tưởng, chứ tựu trung, tôi nghĩ bấy giờ cũng nhiều người bênh Trịnh Công Sơn, cũng thấy thích thú với những bài hát chống chiến tranh như thế.
Một câu hỏi tôi muốn đặt ra ở đây, không phải với tất cả mọi người, mà là, chỉ với một số người, gọi là bạn nhậu với Trịnh Công Sơn, gọi là bạn văn nghệ với Trịnh công Sơn, chờ tới sau ngày Trịnh Công Sơn chết mới lên tiếng ca tụng và bênh vực. Xin quý vị độc giả lưu ý cho tôi cụm chữ (chờ tới sau ngày Trịnh Công Sơn chết mới lên tiếng bênh vực và ca tụng). Vậy thử hỏi, những người đó, vào thời đó, sao không lên tiếng, nửa câu, nửa chữ, bênh vực cho bạn mình. Sao lại để tôi, không là bạn của Sơn, người đầu tiên và duy nhất, bênh vực cho Sơn. Một câu hỏi khác, tôi cũng sẽ đặt ra cho những người nầy ở phần sau, là chính bạn bè Sơn đã dự phần giết chết Sơn, sau Cộng Sản.
Trong bài viết ‘’TÔI SẼ THA THỨ CHO TRỊNH CÔNG SƠN KHI NÀO ...’’ của Bác sĩ Nhà văn Trần Mộng Lâm đăng trên tạp chí Phụ Nữ Ngày Nay Hải Ngoại. Số Mùa Hạ năm 2001 có mấy khẳng định như sau, làm sáng tỏ cho bài viết của tôi 32 năm về trước ‘’Sự thật : Miền Nam mất chẳng phải vì nhạc Trịnh Công Sơn. Sự thật : Thanh niên Miền Nam nhập ngũ chẳng phải vì những bản nhạc kiểu Một Hai Ba, chúng ta đi lính Cộng Hòa. Sự thật : thiểu số lính miền Nam đào ngũ chẳng phải vì nhạc Trịnh Công Sơn’’.
SAU NĂM 1975, TRỊNH CÔNG SƠN ĐẦU HÀNG CỘNG SẢN, DÙNG ÂM NHẠC PHỤC VỤ CHÍNH TRỊ
Trước 1975, Sơn có những bạn bè thân, rất thân hoạt động công khai hay bí mật cho Cộng sản như Hoàng Phủ Ngọc Tường, Hoàng Phủ Ngọc Phan, Ngô Kha, Phan Chánh Dinh (Phan Duy Nhân), Trần Vàng Sao, Thái Ngọc San, Tôn Thất Lập, Trần Long Ẩn, Trương Quốc Khánh, Huỳnh Tấn Mẫm, Lê văn Nuôi ... Nhưng Sơn không phải là người chính thức ở trong tổ chức của Cộng Sản. Có thể qua bạn bè, Sơn có cảm tình mà thôi. Chính vì vậy mà sau năm 75, Sơn phải gánh chịu nhiều trầm luân, khổ ải do những người Cộng Sản đầy đọa. Có nhiều người nguyền rủa Sơn hay kết luận Sơn là Cộng Sản khi giữa trưa ngày 30/4/75 Sơn lên đài phát thanh hô hào NỐI VÒNG TAY LỚN.
Tôi chưa kết tội Sơn vào trưa hôm đó. Ngay giữa lúc giao thời, tranh sáng tranh tối, con người dễ dàng lầm lỗi, dễ dàng được tha thứ. Nghĩ về Cộng Sản giữa trưa 30/4 hoàn toàn khác xa cái thứ Cộng Sản những năm tháng về sau. Sơn đáng trách, hơn thế, Sơn đáng tội là vào những năm tháng về sau, khi bộ mặt thật dã man, côn đồ Cộng phỉ của Cộng Sản phơi bày công khai lộ liễu, thế mà Sơn không chọn cho mình THẾ ĐỨNG NGANG TÀNG CỦA MỘT THIÊN TÀI mà Sơn lại loay hoay xoay xở tìm kiếm một chỗ đứng của CÔNG DÂN HẠNG HAI...Sau năm 75, nếu thông minh và giữ vững DŨNG KHÍ CỦA KẺ SĨ, tập đoàn lãnh đạo Cộng Sản sợ Trịnh Công Sơn, chứ Trịnh Công Sơn không sợ bọn chúng.
Chúng ta thông cảm cho Sơn nhưng chúng ta cũng khó lòng chấp thuận thái độ ĐẦU HÀNG của một TRỊNH CÔNG SƠN THIÊN TÀI / KẺ SĨ. Chúng đầy đọa xác thân và tinh thần nhạc sĩ cho đến tàn tạ, rách nát, tận đáy địa ngục. Rồi đến khi, do tình thế đòi hỏi, cần làm mới bộ mặt để đánh lừa dư luận, Trịnh Công Sơn, cùng lúc với Nguyễn Xuân Oánh, Bà Ngô Bá Thành, Bà Phước Đại vân vân, những người của chế độ cũ vẫn được trọng dụng. Cộng Sản tưởng rằng mở ra SINH LỘ cho Trịnh Công Sơn, nhưng khi Trịnh Công Sơn nhảy vào, là Trịnh Công Sơn tự chọn cho mình TỬ LỘ...Nếu cho rằng câu nói ‘’Một Tinh Thần Minh Mẫn Trong Một Thân Thể Cường Tráng’’ là đúng, thì rõ ràng, nhà nhạc sĩ của chúng ta ĐÃ THIẾU MINH MẪN VỚI MỘT THÂN THỂ ỐM ĐÓI, RỜI RÃ. Trịnh Công Sơn là một thiên tài về âm nhạc, nhưng là một con người THIẾU KINH NGHIỆM VÀ VỐN SỐNG.
Hình ảnh Trịnh Công Sơn giữa đám cán bộ Cộng Sản là hình ảnh CON NAI TƠ GIỮA BẦY CHÓ SÓI. Vì vậy, thay vì Cộng Sản SỢ Trinh Công Sơn, Trịnh Công Sơn lại SỢ Cộng Sản. Thay vì chọn cho mình cái chết của VỊ THÁNH TỬ VÌ ĐẠO, Trịnh Công Sơn chọn cho mình CÁI CHẾT CỦA MỘT KẺ ĐẦU HÀNG. Không riêng một mình tôi mà có lẽ sẽ có nhiều người đặt câu hỏi, tại sao Trịnh Công Sơn nhận làm một ủy viên trong bảy ủy viên của Hội Âm Nhạc Thành Hồ. Cái HÈN của Văn Cao, Nguyễn Tuân trước 75 tại Hà Nội chúng ta thông cảm, vì trong đời sống, họ bị bao vây, chỉ huy bằng bao tử. Có thực mới vực được đạo. Trịnh Công Sơn sau 75 chưa đến nỗi bao tử bị chỉ huy, bị bao vây. Vựa lúa đồng bằng sông Cửu Long, cái tình nhân dân miền Nam dưới chế độ Cộng Hòa, cùng núi quà thân nhân, bạn bè hải ngoại tiếp tế, nhất định là, chắc chắn là, cái bao tử của họ Trịnh còn thừa sức để Độc Lập và Tự Do dài dài.
Thế thì tại sao, họ Trịnh lại đưa cái đầu của mình cho ma quỷ chỉ huy, dấn thân làm nô lệ? Nguyên nhân, động cơ nào, ma đưa lối quỷ đưa đường ra làm sao, để họ Trịnh cầm bút viết như thế ni: ‘’Sự có mặt của Đảng vẫn luôn luôn đủ kiên nhẫn để duy trì một tình cảm đôn hậu và nồng nhiệt cứ sẵn sàng chờ đợi tôi, cũng như ở các bạn tôi một tiếng nói mới. Điều may mắn cho riêng tôi, là tôi vẫn chưa quá già để không thể trả nổi cái ân tình nồng hậu của các anh, các bạn, và nhất là cuộc sống hôm nay bằng một ‘’tiếng hát về ánh sáng’’ đó phải là tiếng nói của hạnh phúc và của niềm hy vọng’’.
Nguyên nhân, động cơ nào, ma đưa lối quỷ đưa đường ra làm sao, để họ Trịnh cầm bút viết, như ri nhỉ: ‘’Trong quá khứ, tôi đã hát về bóng tối. Tôi đã quen với bóng tối đến độ mà tôi đi trong nó mà không phải thắp néon. Tôi đã sống với bóng tối như một kẻ đã được sinh ra mà định mệnh của nó là niềm tuyệt vọng. Rất may giai đoạn này đã khép lại kịp thời. Khép lại vĩnh viễn với một đất nước đã được giải phóng hoàn toàn, giành lại độc lập, thống nhất và hòa bình."
Nguyên nhân, động cơ nào, ma đưa lối quỷ đưa đường ra làm sao, để họ Trịnh, từ một nhạc sĩ của tình yêu trở thành một tên cán bộ chính trị hạng bét, viết như rứa: ‘’Sau mỗi cuộc Cách Mạng, luôn luôn có sự làm sạch cần thiết và tất yếu về con người và môi trường sống của nó là xã hội. Việc làm sạch bản thân những con người cũ sau ngày giải phóng miền Nam, do đó cũng cần thiết và cấp bách phải được đặt ra. Có nhiều biện pháp để cải tạo con người mới, nhưng biện pháp tốt nhất vẫn bằng con đường giáo dục.‘’
Trên đây là những đoạn trích dẫn từ bài báo ‘’Trịnh Công Sơn, nhạc sĩ phản chiến hay cán bộ Cộng Sản?’’của tác giả Lê Trà Khúc, đăng trên tờ tạp chí U.S.VIET TIMES, số 24, phát hành tại Austin / Texas do nhà văn Phạm Ngũ Yên làm chủ bút. Trên đây là những phát biểu mang tính MARXIST/ LENINIST và Tư tưởng Hồ Chí Minh vĩ đại của cán bộ Cộng sản Trịnh Công Sơn.
Sau ngày 30/4/1975, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn cũng sử dụng âm nhạc cho những mục tiêu chính trị của Bác và Đảng. Để ca tụng rằng thì là LAO ĐỘNG LÀ VINH QUANG và không khí hồ hởi phấn khởi của người lao động, nhạc sĩ có ra bài RA CHỢ NGÀY THỐNG NHẤT như sau: ‘’Gánh gánh gánh gánh rau ra chợ sáng sớm hôm nay lòng chị xôn xao quê hương ta thống nhất thật rồi’’. Một bài khác sáng tác năm 1982, họ Trịnh viết như ri: ‘’xanh lá xanh trên cây xanh nên đời trẻ lại. Một mùa Xuân thống nhất xanh nước non hôm nay’’.
Sau ngày 30/4/1975, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn cũng sử dụng âm nhạc cho những mục tiêu chính trị của Bác và Đảng. Để ca tụng rằng thì là LAO ĐỘNG LÀ VINH QUANG và không khí hồ hởi phấn khởi của người lao động, nhạc sĩ có ra bài RA CHỢ NGÀY THỐNG NHẤT như sau: ‘’Gánh gánh gánh gánh rau ra chợ sáng sớm hôm nay lòng chị xôn xao quê hương ta thống nhất thật rồi’’. Một bài khác sáng tác năm 1982, họ Trịnh viết như ri: ‘’xanh lá xanh trên cây xanh nên đời trẻ lại. Một mùa Xuân thống nhất xanh nước non hôm nay’’.
Để cổ võ cho phong trào thanh niên Xung Phong, một hình thức tù lao công dành cho thanh thiếu niên miền Nam (con ngụy quân ngụy quyền) và động viên thanh niên đi lính cho chiến trườøng Cam Bốt, Trịnh Công Sơn sáng tác bài ‘’Em ở Nông Trường, em ra biên giới’’ như ri ‘’Khi qua rừng, khi qua suối, thấy vui theo bước chân đồng đội. Trong những ngày gian nguy ấy biết bao nhiêu những câu chuyện vui’’.
Trịnh Công Sơn đã trả ơn Đảng một cách nồng hậu và trọn vẹn, từ ngày anh rời Hội Văn Nghệ Huế, dọn vào Sài Gòn, nhận một chân biên chế trong Hội Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh. Với tư cách một trong bẩy ủy viên âm nhạc, Trịnh Công Sơn nắm quyền kiểm duyệt, sinh sát hàng trăm nhạc sĩ khác. Đó là địa vị lớn nhất trong đời Sơn, dưới chế độ Cộng Sản, anh trở thành đứa con cưng, một loại cai thầu văn nghệ và đã được chế độ ban huy chương với những lời khen tặng như sau: ‘’Trong thời gian chống Mỹ, sáng tác của anh là vũ khí đấu tranh hòa bình, là tiếng hát xuống đường của sinh viên. Sau giải phóng anh vẫn tiếp tục sáng tác, sinh hoạt trong hội văn nghệ. Những sáng tác của anh được giới trẻ ưa thích’’.
NHỮNG AI ĐÃ GIẾT CHẾT TRỊNH CÔNG SƠN?
Qua những bài viết của các tác giả
trong số báo VĂN đặc biệt về Trịnh Công Sơn, cũng như qua một số dư luận rải
rác từ trước đó, có một số người cho rằng, do tinh thần chống Cộng cuồng tín hay mê muội, do những
đố kỵ hẹp hòi thiếu lòng bao dung, thông cảm và tha thứ, chính những người
chống Cộng trong hàng ngũ Quốc Gia đẩy Sơn vào cái thế cô đơn không lối thoát,
từ đó tạo nên những buồn chán thất vọng dẫn tới cái chết. Nói tóm, nhóm người
này cho rằng những người kia đã dự phần trong những nguyên nhân đến cái chết
của Sơn. Tôi không đồng quan điểm với lập luận này.
Chúng ta hãy biết qua con
người ông Đặng Tiến và nghe những gì ông Đặng Tiến phát biểu, chúng ta thấy
ngay vấn đề. Về Ông Đặng Tiến, từ hơn 30 năm nay, trên những bài viết, cuốn
sách do ông Đặng Tiến làm ra, tôi chưa hề thấy ông ấy dành một chút cảm tình
nào khi nói về chế độ Việt Nam Cộng Hòa hay Quân lực Việt Nam Cộng Hòa. Và còn
hơn nữa, hễ có dịp phải đề cập tới chế độ hay những con người của chế độ đó,
ông thường có giọng móc lò, châm biếm. Cách đây hai năm, tôi có ý định cho ông
ấy một bài học Thế Nào Là Lễ Độ. Bài viết đã viết xong. Trước khi gửi cho các
báo đăng, tôi cho những người bạn tôi xem trước. Nhưng, các ông bạn Trần Hoài
Thư, Lâm Chương, Phan Xuân Sinh, Trần Doãn Nho, Nguyễn Bá Dĩnh, Thủy Trang đều
đề nghị với tôi là THA CHO HẮN. Những người nầy rất biết tính tôi (tình cảm,
nhẹ dạ) và họ cũng biết luôn ngòi bút của tôi (hiếu chiến, sắt máu).
Nguyên
nhân khởi thủy là, trong một bài viết của ông Đặng Tiến về tập thơ TÔI VÀ GIÓ
MÙA của nhà thơ Nguyễn Xuân Thiệp, ông có chêm vào những đoạn móc lò, mai mỉa
với hai tác giả ĐẠI HỌC MÁU (Hà Thúc Sinh) và HOA ĐỊA NGỤC (Nguyễn Chí Thiện).
Mà như quý vị đều biết, hai tác giả này với hai tác phẩm kia như là châm dầu vào lửa cho nguyên nhân
dẫn tới những phong trào tranh đấu chống Cộng tại Hải Ngoại. Hình như ông Đặng
Tiến không thích chống Cộng và không muốn ai chống Cộng. Thế mà, trong bài viết
của ông Đặng Tiến về Trịnh Công Sơn, ông đã hai lần khẳng định rằng, SỰ NGHIỆP
CỦA TRỊNH CÔNGSƠN LÀ DO CHẾ ĐỘ VIỆT NAM CỘNG HÒA.
Lần thứ nhất ông viết: ‘’Dù đánh giá
ra sao đi nữa, nhạc Trịnh Công Sơn cũng là sản phẩm của chế độ Việt Nam Cộng
Hòa, trong cả hai mặt tích cực và tiêu cực của chế độ nầy ‘’VĂN’’, số 53/54
trang 18.
Lần thứ hai ông viết: ‘’Phần lớn sự
nghiệp của anh (TCS) đã thành hình và thành công dưới chế độ Việt Nam Cộng
Hòa’’. Trịnh Công Sơn là ‘’con đẻ’’ của chế
độ Việt Nam Cộng Hòa, điều này ai cũng biết. Nhưng khi con người như Đặng Tiến
tái xác nhận, những hai lần, đủ thấy rõ ràng ra làm sao. Trịnh Công Sơn là
‘’con đẻ’’ của chế độ Việt Nam Cộng Hòa. Thế thì, những con người trong chế độ
đó, nói chung, không thể giết chết Trịnh Công Sơn. Chúng ta có thể la mắng, chửi
bới, thậm chí đánh đòn, nếu như người con hư hỏng, lười biếng hay không vâng
lời, chứ chúng ta không thể giết. "Thương cho roi cho vọt, ghét cho ngọt cho
bùi".
Từ ngày 30/4 về sau, chúng ta là những người cha, người mẹ, người anh,
người chị, đã dõi mắt trông về quê hương, cố quận, theo chừng đường đi nước
bước của ‘’con chúng ta/ Trịnh Công Sơn’’ với những muộn phiền, lo lắng, căm
giận và thất vọng. Nhưng cuối cùng chúng ta đành bất lực khi nhìn đứa con của
mình ‘’Bán linh hồn cho Quỷ’’. Chúng ta không giết con của chúng ta, nhưng đành
chịu mất tiêu đứa con trong nỗi bất lực, đầu hàng do thời thế và nghìn trùng xa
cách với thăm thẳm chiều trôi. Vậy thì, những ai đã giết Trịnh Công Sơn ???
Nói theo ngôn ngữ Luật pháp và Tòa
án, có HAI THỦ PHẠM và BỐN TÒNG PHẠM giết chết Trịnh Công Sơn.
Thủ phạm thứ nhất giết chết Trịnh
Công Sơn là Trịnh Công Sơn
Trong đời Trịnh Công Sơn, ông đã có
ba lần tự sát. Có một cơ hội kéo dài rất lâu cho ông tìm lại sự sống (phục
sinh), nhưng ông cũng đã không biết nắm thời cơ, để tới lúc nhắm mắt xuôi tay,
làm cho nhiều người tiếc nuối, trong sự thương hại nhiều hơn là lòng kính
trọng. Qua báo, theo một nguồn tin từ thân nhân của ông cho biết, là trước năm
1975, vì không muốn đi lính, nên ông đã uống dấm cho cơ thể giảm trọng lượng,
nhưng do uống quá liều lượng cần thiết, từ đó người ông luôn luôn ốm yếu, không
bao giờ quá 40 kilô.
Vậy ta có thể xem như là lần thứ nhất ông tự sát vậy.
Không những tự sát về mặt xác thân, mà ông còn tự sát về mặt sinh mệnh chính
trị. Ông hay ai đó, đều có quyền từ chối đi lính. Nhưng muốn thế thì phải chấp
nhận hình phạt của pháp luật là đi tù, chứ không có quyền và không nên hủy hoại
bản thân. Nếu ông ta có một lý tưởng nào đó khác với các công dân khác hiện
thời, thì ông cũng phải sống để thực hiện lý tưởng của ông. Tự sát vì lý do đó
thì rõ ràng là ông ta không có lý tưởng nào hết. Lần thứ hai ông ta tự sát là
lúc ông đầu hàng Cộng sản, đặït mình dưới sự chỉ huy của chế độ, để biến mình
thành tay sai hay bồi bút của Cộng sản. Lần thứ ba tự sát là lúc biết mình đã
bị bệnh hành hạ do chất độc của rượu tác hại, nhưng ông vẫn tiếp tục uống cho
tới lúc phải vào nhà thương không có ngày về.
Trong ba lần tự sát trên, lần thứ
hai, biến mình thành bồi bút Cộng Sản là trầm trọng nhất. Ngay cả dấm hay rượu,
cũng chỉ làm ông chết cái phần thân xác của ông mà thôi. Nếu không trở thành
cán bộ Cộng Sản, viết và nói những điều không nên nói, không nên viết, thì ông
vẫn trở nên bất tử trong lòng nhiều người. Chúng ta vẫn nghĩ về ông bằng sự yêu
thương, kính trọng, chứ không phải với lòng thương hại, oán ghét hay căm thù.
Một cơ hội cho ông tìm lại danh dự, uy tín và long kính trọng nơi mọi người đó
là sau ngày Chủ nghĩa Cộng Sản sụp đổ ở Liên Xô, Đông Âu hay lúc bức tường Bá
Linh không còn nữa, giữa lúc những tiếng nói phản kháng, đấu tranh cho dân chủ
ngày mỗi lan rộng trong và ngoài nước. Những Trần Độ, Thích Quảng Độ, Nguyễn
Đan Quế, Tuệ Sĩ, Hà Sĩ Phu, Bùi Minh Quốc, Nguyễn Thanh Giang v.v. lên tiếng,
như những trái đại bác bắn vào thành trì Cộng sản, thì tiếng nói của Trịnh Công
Sơn, than ôi, ngậm mất tiêu, im phăng phắc. Ngậm miệng, im tiếng, như con sò
lông mất lông. Với những sự việc như thế, chúng ta nói chính Trịnh Công Sơn đã
giết Trịnh Công Sơn, đâu có phải là không đúng.
Thủ Phạm Thứ Hai Giết Trịnh Công Sơn
Là Cộng Sản
Hoàn cảnh lịch sử và xã hội của Hà
Nội và Miền Nam sau năm 75 khác nhau, thế nhưng, những Nguyễn Tuân, Văn Cao,
Trần Dần, Phùng Quán, Hữu Loan, Quang Dũng ... (miền Bắc), Cung Tích Biền, Sơn
Nam, Vũ Hạnh, Trịnh Công Sơn ...(miền Nam) đều chết như nhau. Điều đó đủ thấy
cách giết người văn nghệ sĩ của Cộng sản tinh vi và độc ác như thế nào. Người
văn nghệ sĩ trong chế độ Cộng sản anh không có quyền ‘’mơ theo trăng và vơ vẩn
cùng mây’’. Anh không được quyền ở trên hay ngoài chính trị. Anh phải chịu sự
chỉ huy hay là chết. Đơn giản chỉ như thế. Nói tóm, muốn sống anh phải viết
theo mệnh lệnh, đơn đặt hàng của nhà nước, của Đảng. Trịnh Công Sơn đã đầu
hàng, chịu nhận viết theo mệnh lệnh, theo đơn đặt hàng của Đảng, của Nhà nước..
Như thế cũng đồng nghĩa là Cộng sản đã giết Trịnh Công Sơn ...
Có một cách
KHÔNG CHẾT VỀ MẶT LỊCH SỬ là tự sát trưa ngày 30/4 hay một thời gian nào thích
hợp và thuận tiện sau đó, hay chịu đi tù (cải tạo), CHỨ nhất định không thỏa
hiệp, không đầu hàng, không viết theo mệnh lệnh, từ chối mọi ân huệ, quyền lợi
... Tiếc rằng Trịnh Công Sơn đã không đủ dũng cảm làm được những điều ấy. Âu
cũng là tại số.
Tòng Phạm Thứ Nhất Giết Trịnh Công
Sơn Là Những Người Bạn Của Trịnh Công Sơn.
Sau ngày Trịnh Công Sơn chết, có một
số người nhận mình là bạn của cố nhạc sĩ để nhỏ những giọt nước mắt thương tiếc
bạn, nhưng đồng thời cũng trách móc người nầy, tập thể nọ, đã nghi oan cho Sơn,
đã không hiểu được cõi lòng sâu thẳm của Sơn. Nhưng theo tôi, những người này
nên liệt vào danh sách những người TÒNG PHẠM trong cái chết của Sơn. Hay nói
một cách khác, những người này đem ra chém cũng đáng tội. TỘI HÈN và ĐẠO ĐỨC
GIẢ.
Thực ra cái ngày 1/4/2001 chính là
ngày CHÔN Trịnh Công Sơn, còn như chết, thì Sơn đã thực sự chết nhiều lần trước
đó. Thông thường thì người ta hay khóc lúc chết chứ ít ai khóc lúc chôn. Lúc
chôn, chỉ dành cho vợ con cha mẹ anh em ruột thịt mới khóc. Sau khi Sơn được
chôn (chết trước rồi) tận bên Việt Nam, bên Mỹ này nhiều người bạn của Sơn khóc
tỉ tê, khóc sướt mướt, khóc ròng ròng, khóc lã chã, khóc thút thít, khóc sụt
sùi, khóc như mưa. Vậy thì, thử hỏi mấy ông bạn của Sơn, năm 1969, Bộ Thông Tin
Việt Nam Cộng Hòa cấm phổ biến nhạc của Trịnh Công Sơn, tại sao các ông không
lên tiếng bênh vực cho bạn mình nửa lời hay nửa chữ? Gần đây nhất, như vừa mới
trước ngày 1/4/2001, khi Trịnh Công Sơn chưa chôn, tại Hải Ngoại nầy nhiều
người đã lên tiếng, đã viết, chửi bới, nguyền rủa, gọi Sơn là tên phản bội, là
tên bồi bút, là tên tay sai Cộng sản, tại sao các người không lên tiếng bênh
bạn? Tính dũng cảm của người cầm bút để đâu? Lòng lương thiện và trách nhiệm
của người trí thức ở đâu? Tại sao phải chờ lúc xác chết Trịnh Công Sơn được đem
chôn, tức là lúc, những người chống SƠN tại Hải ngoại không còn xem SƠN lá một
đối tượng cần mạt sát và thanh toán, các người mới lên tiếng bênh vực bạn mình.
Thái độ sống như thế không gọi là HÈN sao được.
Như thế mới là chuyện nhỏ. Cái
chuyện lớn lao hơn là, Trịnh Công Sơn đầu hàng Cộng sản để trở thành tên bồi
bút phải qua một quá trình thời gian lâu dài. Chẳng lẽ chuyện này trong số bạn
bè của SƠN không ai biết cả sao? Chắc chắn là phải có người biết hay rất nhiều
người biết. Thế thì tại sao các ông không nhân danh tình bạn để khuyên SƠN
những điều hay lẽ phải để cho SƠN dọn mình đi theo con đường khác, ra ngoài
vòng cương tỏa của Cộng Sản. Tại sao các ông nhìn SƠN lao vào chỗ chết mà cũng
cụng ly trăm phần trăm, dzô dzô, ngoài ra không còn nói gì khôn ngoan hơn cho
bạn để bạn tìm đường tính toán đúng hơn, hay hơn. Có thể bạn bè của Sơn ở trong
nước sợ, nhưng bạn bè của SƠN tại Hải ngoại thì sợ ai, sợ cái gì, mà không viết
thư hay điện thoại nói chuyện và khuyên ngăn bạn. Biết bạn mình lao vào vực
sâu, hố thẳm, không nói gì. Chờ lúc bạn chết, đem chôn, chôn sau chết trước,
mới nhỏ lệ tiếc thương, khóc lóc tỉ tê. Vừa vừa thôi. Các ông nội HÈN quá, các
ông nội ạ. Các ông nội ở đây mà tôi muốn nói tới những người nhận mình là bạn
của Trịnh Công Sơn, đang tập trung khóc trên tờ tạp chí VĂN của ông Nguyễn Xuân
Hoàng sau ngày nhạc sĩ họ Trịnh tiêu diêu miền cực lạc...
Tòng Phạm Thứ Hai giết TCS Là Thân
Nhân Của Trịnh Công Sơn
Thân nhân họ Trịnh cũng phạm một sai
lầm chung như những người bạn của họ Trịnh là không tìm đủ mọi cách để khuyên
SƠN, chặn đứng ngay từ đầu những dấu hiệu manh nha cho thấy là SƠN muốn thỏa
hiệp với Cộng Sản. Nhân danh tình ruột thịt thiêng liêng, tiếng nói có giá trị
hơn, hy vọng thành công mạnh hơn. Nhưng tiếc thay, là thân nhân đã không làm
hay làm không đến nơi đến chốn.
Thêm một sai lầm khác là thúc đẩy
SƠN ra làm ‘’cảnh’’ chủ nhân ông cho một NHÀ HÀNG ăn uống. Một con người nghiện
rượu, đang bị những chứng bệnh trầm trọng do rượu, ra làm chủ một nhà hàng ăn
uống thuộc loại cao cấp, thực khách hầu như chỉ cán bộ cao cấp và Việt Kiều,
bán toàn loại rượu cao cấp, cũng là loại rượu giết người ngọt như dao găm mã
tấu. Sức voi cũng chết huống hồ chi họ Trịnh 35 kilô. Tôi đã làm chủ quán nhậu
và tôi đã biết cái chết đến như thế nào. Quán của tôi là QUÁN BÊN ĐƯỜNG, tựa đề
một bài thơ của Quang Dũng tọa lạc tại phường Tân Phú, Quận Tân Bình. Quán rất
đông khách và chủ nhân là tôi, được mệnh danh là chủ quán chịu chơi «nhất Thế
Giới Việt Nam Cộng Hòa», do bởi, người nào, dù quen hay lạ, tôi cũng cho ghi
sổ. Mỗi ngày, trong bao tử tôi chứa không dưới 50 lít chất lỏng gồm nước và đủ
loại rượu, từ cao cấp nhất là bia lon Heineken, sang bia 50, Chương Dương, bia
lên cơn (bia sinh tố) tới các loại rượu, đế Gò Vấp, già chống gậy, già bật
ngửa, rượu nàng hương, rượu thuốc rắn, rượu thuốc cắc kè, rượu hòa máu chim sẻ
… Bên cạnh rượu đủ loại mồi. Từ thịt ‘’nai đồng quê’’ tới vịt luộc, gà xé phay,
nem, chả, mực khô, tôm khô củ kiệu, hôvilô (hột vịt lộn), hôvila (hột vịt lạt).
Bún bò giò heo. Trong số đó, tiết mục ‘’Nai đồng quê’’ là hấp dẫn nhất. Nai
đồng quê là thịt chó. Nhưng gọi thịt chó nó phàm phu tục tử quá. Quán Bên Đường
nghe rất thơ mộng, chủ nhân là một người văn nghệ chịu chơi, gọi là Nai Đồng
Quê mới hợp tình hợp cảnh. Mỗi ngày, từ sáng tới chiều, cái điệp khúc ‘’ông chủ
quán chịu chơi quá, làm một ly với tôi đi ông’’, ‘’ông chủ quán trông văn nghệ
quá, làm với tôi một xị đi ông’’, ‘’ông chủ quán đẹp trai quá, trăm phần trăm
với chúng tôi đi nào’’. Mình lỡ mang danh chịu chơi, mình phải chứng tỏ mình
chịu chơi thật, nên đôi lúc, khách mời tôi một chai, tôi mời khách 4 hay 5
chai. Vì một bàn nhậu thường là 4 hay 5 người, chẳng lẽ mình chỉ mời một
người.Thuốc Jet hay ba số 555, tôi bỏ ra bàn nguyên gói, khách hút thoải mái.
Nhưng, những cái lẻ tẻ đó không đáng nói. Điều tôi muốn nói là,cái chết được
báo trước, đến chầm chậm với người chủ quán. Thử tưởng tượng, khi vào trong bao
tử, thịt chó gặp rượu đế, tất nhiên có những phản ứng hóa học xảy ra. Tôi gọi
là phản ứng A. Rối thịt chó gặp Nàng Hương, lại có phản ứng hóa học khác. Tôi
gọi là phản ứng B. Rồi thịt chó gặp bia lon Heineken, lại có phản ứng hóa học
khác, tôi gọi là phản ứng C. Rồi rượu Nàng Hương gặp bún bò giò heo, tất nhiên
có phản ứng hóa học khác nữa. Tôi gọi phản ứng hóa học AA. Rồi rượu ông già
chống gậy gặïp thịt bò nhúng dấm, tất nhiên có phản ứng hóa học khác nữa. Tôi
gọi là phản ứng hóa học BB. Rồi bia Chương dương gặp thịt vịt luộc, lại phản
ứng hóa học khác. Tôi gọi là phản ứng CC. Cứ như thế, tôi làm mãi, viết phản
ứng hóa học mãi, thế nào cũng tạo ra sự khủng hoảng giấy cho Hiệp Chủng Quốc.
Xin quy vị độc giả hiểu ngầm và thông cảm cho. Đó là tôi mới nói QUÁN BÊN ĐƯỜNG
bình dân, mạt rệp, mà còn nguy hiểm như thế. Huống gì nhà hàng của Trịnh Công
Sơn làm chủ, rượu ngoại cao cấp, mồi nhậu cao cấp. Đó là chưa nói đến SON MÔI
của khách gái và NƯỚC BỌT của khách trai, bám vào thành ly, từ thành ly qua
môi, miệng chạy vào bao tử, còn gây những phản ứng hóa học giết người tàn bạo
không thua gì Chủ nghĩa Cộng Sản và tập đoàn lãnh đạo Hà Nội. Đó là chưa nói
tới những con vi trùng của những căn bệnh xã hội Cộng sản nữa. Thế thì, với
ngần ấy (hàng trăm, hàng ngàn) phản ứng hóa học va chạm nhau, chen lấn nhau, cọ
sát nhau, đánh đấm nhau, xáp lá cà nhau, lúc thì công đồn đả viện, lúc thì tiền
pháo hậu xung, lúc thì ba mũi giáp công, lúc thì chiến tranh qui ước, lúc thì
chiến tranh du kích, đó là chưa nói đến độn thổ, đặc công hay người nhái ...
thì làm sao với cái bao tử mèo của một người vừa đúng 35 kilô mà không chết
được. Thật tội nghiệp cho thiên tài của chúng ta.
Tòng Phạm Thứ Ba Giết Trịnh Công
Sơn, Bà Khánh Ly
Nói Bà Khánh ly giết Trịnh Công Sơn,
thật ra, chưa đúng lắm. Nói đúng và chính xác thì phải nói, Bà Khánh Ly là
người có thể cứu sống Trịnh Công Sơn. Nhưng vì bà không cứu, nên tôi liệt bà
vào danh sách tòng phạm cho tiện việc sổ sách. Cái thời nàng đi chân đất, chàng
đi dép Lào mòn đế, hát ở sân trường Văn Khoa, thơ mộng làm sao, lãng mạn làm
sao. Thì mần răng từ cái dạo đó, con tim của nàng và chàng không tóe lửa, tóe
khói vào nhau.. Rồi sau đó một thời gian dài hàng chục niên, vai bên vai , tay
trong tay, chân gác lên chân, thịt đè lên thịt, cùng nhau thực hiện chính sách
‘tam cùng’’ mà hai cõi lòng băng giá, cô đơn, bụi đời vẫn cứ trơ như là đá lạnh
như là tiền.. Chẳng cho đời sau một tí nhau nối dõi tông đường, làm vẻ vang dân
Việt. Như rứa mà không rách Bà Khánh Ly sao được. Nếu có người cho rằng Trịnh
Công Sơn rụt rè, e ngại.., thì Bà Khánh Ly đâu phải mẫu người e ngại, rụt rè.
Tấn công, tấn công, nhất trí tấn công, thống nhất tấn công, Bà Khánh Ly đủ bản
lãnh làm như ri, như rứa. Tôi cam đoan với chư vị độc giả rằng thì là, nếu nàng
chân đất, chàng dép Lào mòn đế, mà có với nhau một chút con, cuộc đời của nhà
thiên tài nhất định le lói, sáng bừng như ngọn hải đăng. Cuộc đời của chàng sẽ
đi vào khuôn khổ, khuôn khổ không có nghĩa mất đi tự do của người nghệ sĩ, thì
sau ngày 30/4 chàng đã không chết thảm như thế. Nếu thực sự có lòng thương ông
thầy họ Trịnh, một VĨ ĐẠI NHÂN, MỘT THÁNH NHÂN, tôi đề nghị bà Khánh Ly nên
xuống tóc đi tu. Tu là cõi phúc, tình là dây oan.
Tòng Phạm Thứ Tư Giết Trịnh Công
Sơn, Chính Là Tôi – Lê Mai Lĩnh
Câu chuyện tôi giết Trịnh Công Sơn
như sau:
Một ngày nọ đầu năm 1993, từ trong
nhà bưu điện đi ra, tôi gặp họa sĩ CHÓE. Anh còn là một nhà văn tên là Nguyễn
Hải Chí (Chí Chóe). Chúng tôi viết chung cho tuần báo KHỞI HÀNH nên quen thân
nhau. Anh hỏi tôi đi đâu. Tôi nói tôi đi xin tiền. Anh hỏi quen ai trong đó mà
xin. Tôi nói tôi đi gửi thư sang Mỹ xin tiền con tôi. Anh hỏi tôi có bận gì
không. Tôi nói tôi thất nghiệp. Anh nói tôi lên xe của anh. Honda dream. Anh
chở tôi đến 52 Trần Quốc Thảo, là quán Cà phê văn nghệ của thành phố. Anh gọi 4
lít bia hơi, một gói ba số 555 và một con mực khô. Tôi nghĩ trong bụng là mình
trúng mánh. Dạo đó, bạn bè mời nhau một ly cà phê sữa, điếu thuốc thơm đã là
quý.
Sau khi uống xong gần một lít đầu tiên, nhìn xa xa, phía bên phải, tôi
thấy Trịnh Công Sơn ngồi với Trần Hữu Lục, nhà văn và một người đàn ông khác.
Tôi nháy mắt về phía họ và hỏi Chóe, người đàn ông kia là ai, hai người kia thì
tôi biết. Chóe nói đó là cựu dân biểu Lý Quí Chung. Đó là lần đầu tiên tôi biết
mặt ông ta. Trần Hữu Lục dạy tại trường Bùi thị Xuân Đà Lạt, khi tôi là Trưởng
ban Chiến Tranh Chính Trị tại chi khu Lạc Dương Đà Lạt. Mấy ngày cuối cùng
trước khi Đà Lạt di tản, Trần Hữu Lục mất chiếc xe Honda dame, mà anh nghĩ cho
người bạn cùng cư xá lấy trộm. Anh định nhờ chúng tôi, với tư cách nhà binh, hù
dọa người kia, để lấy lại chiếc xe. Trong bọn tôi còn có Đại úy Nguyễn Vinh
Hiển (tức nhà văn Hoàng Khởi Phong, hiện ở California) là trưởng đồn quân cảnh
Đà Lạt, là nặng ký nhất. Chưa lấy được xe giúp Lục, Đà Lạt di tản. Trần Hữu Lục, phần tiếc của, phần không có
phương tiện chạy, anh ở lại Đà Lạt. Sau ngày 2/4/75 anh có công ở lại chờ Quân
Giải Phóng. Nhờ thế, anh và Thái Lãng, tác giả cuốn NHẬT KÝ CỦA NGƯỜI TRUNG SĨ
THÔNG DỊCH VIÊN, văn chương phản chiến, trở nên những khuôn mặt lãnh đạo Văn
học Nghệ Thuật Tuyên Đức/ Đà Lạt sau ngày 30/4/75.
Ngày 13/5/75 tôi trở lại Đà Lạt xem chừng của cải mình bỏ lại những gì. Gặp hai người ở khu Hòa Bình, họ khuyên tôi nên về trình diện tại Đà Lạt, họ sẽ kéo tôi vào Ban báo chí của Thành phố. Tôi ấm ớ hội tề. Ừ ừ cho qua chuyện. Tôi nghĩ, ngay cái việc tôi qua mặt Thiếu tá chi khu Trưởng, ra lệnh cho lính nghĩa quân thôn Thái Phiên bắt 5 con heo của cơ sở Việt Cộng sau ngày ký hiệp định Paris làm thịt khao quân, cũng đủ cho dân Thái Phiên chặt đầu tôi rồi. Nghĩ thế, tôi lạnh cẳng. Đêm Đà Lạt không ngủ, nằm nghe chó sủa. Bốn giờ sáng hôm sau mua vé xe về lại Saigon như chạy trốn. Mà tôi chạy trốn thật. Lầm lũi như một tên tội phạm.
Sau khi uống gần xong hai lít bia, đốt vài điếu thuốc, ăn vài miếng mực, tôi nói với Chóe: ‘’ông ngồi đây, tôi qua bàn kia, tôi đấm vào mặt ba thằng kia ba đấm, rồi đời đưa tôi đi đâu cũng được’’. Chóe hoảng quá, lấy tay quàng vào vai tôi như muốn cầm giữ tôi lại. Chóe nói với tôi, là đời không đưa ông vào đâu hết, nhưng công an chắc chắn sẽ đưa ông vào tù. Nghe tới tù tôi hơi ngán. Tôi mới 9 năm tù chớ mấy, nhưng tôi đã biết lễ độ. Một đỗi sau Chóe kêu tính tiền. Tôi chia tay Chóe đi bộ về hướng cầu Trương Minh Giảng. Vừa đi vừa nhìn lại phía sau, xem xem có công an đuổi theo hay không. Biết đâu Chóe nói lại điều đó với Trịnh Công Sơn.
Bây giờ tôi hối hận là tôi đã hèn nhát, tôi quá tệ. Giá gì ngày hôm
đó tôi đấm vào mặt Trịnh Công Sơn sau khi cho anh ta một bài chiến tranh tâm lý
chiến (tâm lý chiến là nghề của tôi mà) thì biết đâu anh ta tỉnh ngộ, nhận ra
lẽ thật đường ngay, không lao vào hố sâu bồi bút. Tôi hèn quá phải không quí
vị. Tôi đã là tòng phạm giết thiên tài của chúng ta quá đi chứ.
ĐÔI ĐIỀU XIN THƯA VỚI QUÝ NGÀI CẦM
BÚT TRONG SỐ VĂN ĐẶC BIỆT VỀ TRỊNH CÔNG SƠN
Với những bài viết trong số báo VĂN
này, nếu là một người thầy giáo chấm bài, tôi sẽ cho điểm bài viết của tác giả
Bùi Bảo Trúc nhiều hơn cả. Bài viết tương đối cặn kẽ, sâu sắc. Nhưng ông đã có
một sai lầm lớn khi kết luận : ‘’Trịnh Công Sơn trong thế đứng khó khăn, thế
đứng dựa vào Nhân Bản và Dân Tộc đó, ông đã giữ được cho tới cuối đời mặc dù
trong đời sống đã có lúc ông bị buộc phải đi trên sợi dây cheo leo, dưới chân
là bờ vực hiểm nghèo’’.
Theo ông Bùi Bảo Trúc, Trịnh Công Sơn đứng dựa vào Nhân
Bản, Dân Tộc cho đến cuối đời. Đúng hay sai xin nhường quý chư vị độc giả phán
xét. Tôi mà phân tích ra thì e quá dài thòng. Ông Đặng Tiến viết: ‘’Người ta
đánh giá một tác giả qua những tác phẩm anh ta thực hiện, chứ không qua những
tác phẩm mà ‘lẽ ra’ anh ta phải thực hiện, Nhân danh cái ‘lẽ ra’ ấy, người làm
văn học nghệ thuật đã là nạn nhân của bao nhiêu là oan khiên, oan khốc và oan
khuất. Người ta đánh giá một tác giả qua những tác phẩm anh ta đã thực hiện.
Câu này đúng, quá đúng.
Nhưng khi Đặng Tiến viết ‘’chứ không
qua những tác phẩm mà ‘lẽ ra’ anh ta phải thực hiện. Nhân danh cái ‘lẽ ra’ ấy,
người làm văn học nghệ thuật đã là nạn nhân của bao nhiêu là oan khiên, oan
khốc và oan khuất’’. Câu này khó hiểu và vô nghĩa trong trường hợp mọi người
đang nói tới Trịnh Công Sơn. Điều rất rõ ràng ở đây là mọi người đang phê phán
đánh giá tác phẩm Trịnh Công Sơn qua những tác phẩm Trịnh Công Sơn đã thực hiện
(hiện có) trước và sau 75. Không ai nói tới và không ai chờ đợi cái ‘lẽ ra’ gì
hết. Cái ‘’lẽ ra’’ chưa có thì làm răng mà ‘’nhân danh cái lẽ ra’’ được, để đẩy
tác giả vào ba nỗi oan (oan khiên, oan khốc, oan khuất).
Cũng ông Đặïng Tiến.
Ông có óc khôi hài và ông kéo chúng ta vào mê hồn trận khôi hài của ông khi ông
cho rằng Trịnh Công Sơn làm khổ nhục kế để kéo dài hơi thở văn hóa của một chế
độ đã bị bức tử. Họ Đặng viết: ‘’Nếu ai đó nói rằng (chỉ có Đặng Tiến nói/ chứ
không ai khùng để nói/ ghi chú LML); Trịnh Công Sơn là một khổ nhục kế, để kéo
dài hơi thở văn hóa của một chế độ chính trị đã bị bức tử, thì là lời đại ngôn,
duy cảm, nghịch lý, vớ vẩn. Vớ vẩn trong một số lời ca trong tác phẩm Trịnh
Công Sơn, NHƯNG BIẾT ĐÂU CHẲNG LÀ SỰ THẬT? Sự thật trong bao nhiêu cái vớ vẩn,
kể cả trong lịch sử. Quý vị xem xem, tôi ‘’lên lớp’’ với ông Đặng Tiến như thế
ĐÚNG hay SAI. Xin chỉ dạy cho tôi biết.
Ông Trịnh Cung viết: ‘’chúng ta
không biết bi kịch đó cho nên chúng ta CÓ NHỮNG NGỘ NHẬN ĐÁNG TIẾC’’.
Không những chúng tôi biết bi kịch
đó, chúng tôi còn biết những bi kịch khác nữa, và CHÚNG TÔI KHÔNG NGỘ NHẬN. Về
ông Thượng Văn thì quá sá quà xa. Kiến thức và lý luận không cao hơn đầu con
vịt. Ông đặt ra hai vấn đề, nhưng cả hai đều trớt huớt. Thứ nhất ông hỏi chúng
ta: ’’Và chúng ta đều quên rằng, trong lúc sinh tiền Ông (Martin Luther King)
là người đã nhiều lần lên tiếng ủng hộ cuộc đấu tranh của Mặt trận Giải Phóng ở
Việt Nam thời chiến. Thế thì tại sao chỉ và phải là Trịnh Công Sơn?’’ Câu này
có hai điều chứng tỏ ông Thượng Văn thiếu khôn ngoan. Thứ nhất, ông chọn nhầm
người. Martin Luther King có ủng hộ Mặt Trận thật, nhưng ông CHẾT QUÁ SỚM,
trước khi Miền Nam mất, trước khi Mặt trận bị cho ra rìa, trước khi Liên Xô và
Đông Âu sụp đổ, do vậy việc ủng hộ Mặt trận của ông lúc đó không có giá trị gì
cả.
Thử hỏi. Ai là người có cảm tình với
Cộng Sản hơn Jean Paul Sartre, nhưng sau đó nguyền rủa Cộng Sản, cũng đâu có ai
nguyền rủa hơn Sartre. Thứ hai, khi ông viết: ’’Thế thì tại sao chỉ và phải là
Trịnh Công Sơn’’. Câu này hàm ý kết tội hơn là bênh vực Trịnh Công Sơn... Câu hỏi thiếu
khôn ngoan thứ hai của ông Thương Văn là: ’’Ca ngợi về tình yêu như Trịnh Công
Sơn đã làm trước và sau 1975 phải chăng cũng là một thái độ chính trị’’. Thưa
ngài Thượng Văn, ngài chia bớt cho tôi cái dốt chứ, sao ngài dành cho mình
nhiều vậy.
Thưa ngài, những bài TÌNH CA của Trịnh Công Sơn trước 1975, trong
chúng tôi và toàn thể nhân dân miền Nam không ai đặt câu hỏi hay nghi vấn gì về
thái độ chính trị của tác giả hết. Nhưng cũng xin thưa với ngài Thượng Văn rằng
thì là’’ những bài tình ca của Trịnh Công Sơn không thể tồn tại và sống được ở
miền Bắc xã hội chủ nghĩa trước năm 1975... Đó là một điều chắc chắn. Sau năm
1986 có đổi mới, giáo sư Việt cộng Hoàng Như Mai trong một buổi nói chuyện liên
quan tới văn học cho biết, là trong thời kháng chiến, trong một bài thơ của thi
sĩ Chính Hữu có chữ EM, cả đơn vị phải sinh hoạt nội bộ một tháng để tìm cho ra
EM là AI. Ví dụ khác, theo cán bộ hồi chánh Phạm Thành Tài cho biết, bài thơ
VƯỜN XƯA của Tế Hanh rất hay, nhưng cũng bị kết tội là ‘’cá nhân chủ nghĩa, làm
giảm tinh thần chiến đấu của bộ đội’’. Bài thơ như sau, rất hay, xin chép tặng
quý độc giả những ai chưa biết
VƯỜN XƯA
Cây trong vườn cứ mỗi ngày mỗi xanh
Tóc mẹ già cứ mỗi ngày mỗi bạc
Hai chúng ta ở hai đầu công tác
Biết bao giờ trở lại vườn xưa
Hai chúng ta như ngày nắng tránh
ngày mưa
Như mặt trăng mặt trời cách trở
Như sao hôm sao mai không cùng ở
Biết bao giờ trở lại vườn xưa
Hai chúng ta như tháng mười hồng
tháng năm nhãn
Anh theo mây về tháng tám
Em theo chim về với tháng ba qua
Một ngày Xuân anh trở lại quê nhà
Nghe mẹ nói ‘’Em có về hái ổi’’
Anh nhìn lên vòm cây nghe gió thổi
Lá như môi thì thầm gọi em về
Một lần sau anh trở lại nhà
Nghe mẹ nói ‘’Em có về qua giếng
giặt’’
Anh nhìn xuống giếng, giếng nước sâu
trong vắt
Giếng nước sâu trong soi rõ bóng
hình em
Cây trong vườn cứ mỗi ngày mỗi xanh
Tóc mẹ già cứ mỗi ngày mỗi bạc
Hai chúng ta ở hai đầu công tác
Biết bao giờ trở lại vườn xưa
Chín năm ở trong tù, mỗi lần đọc bài
thơ này tôi đều khóc. Lý do: Tôi ở tù ngoài Bắc, vợ tôi ở tù trong Nam. Không
phải là hai đầu công tác, mà là, hai đầu đều ngục tù. Hôm nay, chép lại bài thơ
này, tôi cũng đang khóc. Đủ biết bài thơ hay như thế nào. Trở lại câu hỏi của
ông Thượng Văn. Hẳn nhiên những bài TÌNH CA của Trịnh Công Sơn sau 1975 là phải
có thái độ chính trị. Tác giả phải biết như thế và thính giả cũng phải hiểu như
thế. Mọi người đều biết như thế, chẳng lẽ ông Văn không biết. Vậy ông muốn cái
gì ?
Ông Du Tử Lê viết: ‘’Cuộc chiến giữa
các ý thức hệ, hay giữa những đối lực đã dứt, hai mươi năm đã lùi xa, người ta
kiểm điểm những thương vong, kết tóm những đổ nát ... cùng lúc với nỗ lực thiết
kế những rào cản, từ nhiều phía, đã không dập tắt được cõi nhạc Trịnh Công Sơn.
Nó vẫn bay bổng, vẫn thấm trong những nhịp Việt Nam lưu lạc’’.
Đoạn văn trên của ông Du Tử Lê là
SÁO NGỮ, VU VƠ, không xoáy vào trọng tâm, tức là không nói rõ được điều gì hết.
Duy một điều, ĐẼO GỌT, TRAU CHUỐT và LÀM DÁNG ngôn ngữ. Cõi nhạc của Trinh Công
Sơn là cõi nhạc nào ? Cõi nhạc TÌNH CA trước 1975 hay cõi nhạc chính trị BỒI BÚT
sau 1975 khi đã nhận làm cán bộ âm nhạc cho chế độ Cộng Sản. Liệu Ông Du Tử Lê
có cần chúng tôi cho Ông nói lại hay không ...?
Nếu là CÕI NHẠC TÌNH CA, vâng,
chúng vẫn còn bay bổng, thấm thấu trong những nhịp đập Việt Nam lưu vong. Nếu
là CÕI NHẠC CHÍNH TRỊ, BỒI BÚT kiểu ‘’em ra nông trường, em ra biên giới’’ hay
«XÓA HẾT NHỮNG NGÀY TỐI TĂM, BÓNG DÁNG SAO VÀNG LỒNG LỘNG, ĐOÀN TÀU ĐI THỐNG
NHẤT HAI MIỀN’’ hay ‘’KHI QUA RỪNG KHI QUA SUỐI, THẤY VUI THEO BƯỚC CHÂN ĐỒNG
ĐỘI. TRONG NHỮNG NGÀY GIAN NGUY ẤY BIẾT BAO NHIÊU NHỮNG CÂU CHUYỆN VUI’’ thì
không. Những dòng nhạc sặc mùi máu ấy xin dành cho ông Du Tử Lê thẩm thấu và
bay bổng. Mấy năm nay, có nhiều trường Đại học và tổ chức văn hóa tư nhân cho
ông Du Tử Lê BAY BỔNG, nên bây giờ ông muốn LỘN NHÀO chắc. Vừa vừa thôi ông
Đại Úy Lê Cự Phách. Hát xiệc, đánh đu, không phải là nghề của chàng...
Bà KHÁNH LY nhận xét con người Trịnh
Công Sơn như sau: ‘’Ông Trịnh Công Sơn là người nhạc sĩ duy nhất chỉ sống cho
người mà không sống cho mình. Cái ông quan tâm tới là gia đình, là bạn bè, là
anh em. Và trên hết là Dân Tộc, là Quê Hương. Có nghĩa là ông là người Việt Nam
và ông yêu quê hương, yêu Tổ Quốc. Cho nên tôi nói ông ở lại Việt Nam là điều
đúng. Và ông đã ở lại Việt Nam, ông đã sống những tháng ngày ở Việt Nam sau năm
1975 bằng cả một tấm lòng, một trái tim không nặng nề cho dẫu có những đau đớn
ông phải trải qua, có những nỗi oan ông phải gánh chịu. Và chính những điều đó
của ông Trịnh Công Sơn, hình ảnh của ông lại càng trở nên VĨ ĐẠI HƠN, LỚN LAO
HƠN trong trái tim tôi, trong sự suy nghĩ của tôi’’.
Một con người, thời thanh niên uống giấm để trốn lính, nhưng sống nhờ vào bạn bè bằng những đồng tiền lính, thời
trung niên đầu hàng Cộng Sản trở thành tay sai, bồi bút, phủ nhận sự nghiệp văn
nghệ của mình từ trước, thời lão niên, uống rượu như một thái độ tự sát, không
một lời ăn năn, sám hối vì không thấy được những sai lầm của mình trong qúa khứ. Lẽ nào con người ấy yêu Quê Hương, Tổ Quốc, lẽ nào con người Vĩ Đại và Lớn
Lao.
LỜI CUỐI CÙNG CHO MỘT NGƯỜI NẰM
XUỐNG
Ông SƠN, trước năm 1975. Tôi là
người duy nhất công khai viết bài bênh vực Ông.
Ngày 7/5/1975 ra mắt BAN QUÂN
QUẢN, tôi gặp Ông lần đầu tiên, cũng là cuối cùng, dưới gốc cây đa bên hông
dinh ĐỘC LẬP. Tôi nói và Ông cảm ơn tôi về bài báo đó. Năm 1979, trong nhà tù
tại Vĩnh Phú, tôi đọc bài viết của Ông đăng trên số báo ĐỐI DIỆN tròn 100 số.
Ông viết: ’’Sau một đêm ngủ dỗ, sáng hôm sau thức dậy, thấy nhà máy, công
trường mọc lên như nấm’’. Tôi tự nhủ: ‘’Thằng này hỏng, Đồ hèn’’. Suốt những
năm tháng về sau, những tưởng ông khá hơn sau Liên Xô, Đông Âu, bức tường Bá
Linh sụp đổ, tôi chờ đợi ông, tiếng nói dõng dạc của người trí thức văn nghệ
sĩ, tiếng nói đại diện cho những tiếng đau thương của 75 triệu đồng bào. Hóa
ra, hư vô. Hóa ra, điều tôi tự nhủ từ năm 1979 trong nhà tù Vĩnh Phú lại là
ĐIỀU TIÊN TRI/ Thằng này hỏng/ Đê hèn. Sau này ra Hải Ngoại, có thêm duy nhất
một lần nữa, tôi nguyền rủa ông. Vì trước đó tôi nghĩ, sẽ có ngày THẦN TƯỢNG BỊ
XÉ XÁC. Và, tôi muốn im lặng. Tôi không muốn quấy rầy giấc ngủ ngàn thu của
ông, dù tôi biết, ông không hề nhắm mắt. Ông không bao giờ nhắm mắt. Nhưng tôi
không thể im lặng không lên tiếng, vì SỰ THẬT, vì LỊCH SỬ và cũng vì ÔNG.
Có người, nhân danh bạn của ông,
muốn viết bài bênh vực ông, chúng lại kết tội ông. Có người, nhân danh bạn ông, khóc ông, dù trước đó chúng đã giết ông. Tệ hơn hết là, có người, nhân danh
bạn ông, muốn dành lẽ phải về ông, nhưng lại xuyên tạc LỊCH SỬ và SỰ THẬT. Có
một tác giả nào đó nói đúng: ’’Suốt đời, ông là người cô đơn dù chung quanh rất
nhiều bạn’’.
Mục đích tôi viết bài nầy là viết vì
những người đó. ‘’Cái gì của Trịnh Công Sơn, trả lại cho Trịnh Công Sơn. Cái gì
của Sự Thật và Lịch sử, trả lại cho Sự Thật và Lịch Sử’’. Tôi xin nói thêm nữa
một điều tiên tri: ông không chết đâu. Gia tài âm nhạc của ông quá lớn và quá
độc đáo, mà đồng bào ta thì luôn luôn có lòng bao dung và tha thứ.
Sơn Không Chết Đâu Sơn.
Lê Mai Lĩnh
Nguồn: face book Lê Mai
Lĩnh, với lời đề nghị của tác giả.


.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
