Tự
Trào Phú – Kha Tiệm Ly
Trộm
nghe,
Lấy
gương soi mặt giai nhân,
Lấy
TÂM soi lòng kẻ sĩ.
Đem
gian nan thử bậc cao tài,
Đem
lửa đỏ thử vàng đúng tuổi.
Cười
cho mỗ,
Một
đời múa bút, chữ "sĩ" lăm le,
Bao
bận khoa gươm, chữ "hùng" lấp ló.
Chỉ
vì bút nghiên chuệch choạc, mà văn chẳng ra văn,
Cũng
tại chân cẳng quều quào, mà võ không ra võ!
Ngũ
kinh lập bập, rặn ba bài phú mà đọ với Dương Hùng,
Tam
lược nghêu ngao, lượm mấy cơ mưu, lại sánh ngang Tôn Võ!
Lại
cười cho mỗ:
Dốt
không chịu dốt, bày trò thi phú búa xua,
Hèn
chẳng chịu hèn, giao kết đệ huynh lố nhố.
Muốn
trương buồm ngâm câu Thiên Địa, rượu rót tràn ly,
Thích
tuốt kiếm ca khúc Lương Sơn, ngựa phi thẳng vó.
Chí
tồi mà muốn vọt thấu mây,
Guơm
sét lại đòi bung khỏi vỏ!
Chẳng
nhớ câu:
Giao
long lỡ vận nào khác tép tôm,
Mèo
chó đắc thời xem tuồng báo hổ!
Mỉa
mai thay câu "sinh chẳng gặp thời",
Chua
xót thay lời "tài không thắng số"!
Thì
thôi,
Thân
đã ở nhà lá nhà tranh,
Miệng
ráng ăn rau đay rau ngổ!
Đã
cam tâm ngậm cục bồ hòn,
Thì
mơ tưởng chi hơi cam lộ?
Thênh
thang năm dài tháng rộng, tội mỗ đây lấy nhục làm vinh,
Chắt
chiu bữa muối bữa dưa, xót mẹ đĩ chịu thương chịu khó!
Trong
cơn dâu bể, hữu bằng đầy dẫy Lý Thông,
Sau
trân phong ba, đồ đệ có bao Tử Lộ?
Thắp
đuốc danh, lòi mặt kẻ hai lòng,
Khè
lửa lợi, đổi màu vàng bốn số!
Chưa
chứng Thiên Nhãn mà thấy tâm can kẻ đứng sau tường,
Chưa
chứng Tha Tâm, mà biết thức thần người nằm dưới mộ!
Thương
cho,
Vợ
ăn cháo hoa lỉnh bỉnh, lại chịu ngày đói ngày no,
Con
mặc áo khính thùng thình, còn vá miếng xanh miếng đỏ!
Vải
dỏm loang màu, giặt một nước, lông lá bèo nhèo,
Chuối
chát độn cơm, ăn một miếng, lưỡi môi ngờ ngợ! (cháo heo)
Dù
lành dù rách, gìn nếp riêng, chẳng mở lời than,
Dù
đói dù no, noi phép cũ, không châu miệng ngó!
Nay
thì,
Vinh
nhục như đã hết duyên,
Văn
thơ xét ra vẫn nợ.
Năm
xe kinh điển, quyển mất quyển còn,
Một
lố bạn văn, đứa đi đứa ở.
Miệt
mài trên báo, xem "thơ tự do" mà bụng dạ hãi hùng,
Lang
thang trên mạng, coi "thơ Đường luật" làm mặt mày mắc cỡ!
Chỉ
vì.
Thẹn
cho tài, dẫu gọt hết trúc rừng làm bút, cũng chẳng thành danh,
Tủi
cho phận, dù mài vơi nước sông làm mực, cũng chưa tiệm ngộ!
Luật
niêm trớt lớt, nào dám xưng văn nọ văn kia,
Đối
chác lem nhem, đâu dám vô hội nầy hội nọ!
Thơ
viết người không muốn đọc, mà ca ù tai hơn tiếng ve kêu,
Sách
in mối chẳng thèm ăn, lại bốc điếc ráy còn hơn bom nổ!
Mùi
chưa dậy mà mắc buồn nôn,
Bụng
không chửa lại lên cơn ói!
Làm
thơ mà:
Cho
không ai nhận, thì đem về nhóm lửa nấu cơm.
Đọc
chẳng người nghe, cứ để dành gói xôi gói đỗ!
Những
tưởng, tay nắm tay cùng dắt lên mây,
Dè
đâu, mặt đưa mặt thay phiên trét lọ!
Ôi
thôi!
Thà
đành há miệng chờ sung,
Chẳng
chịu trói voi bỏ rọ.
Kệ
miệng người nói thẳng nói xiêng,
Mặc
trôn đĩ đóng ngang, đóng đọc!
Kha
Tiệm Ly